Presidenti i Partisë së Lirisë, Ilir Meta, ka publikuar një reagim të gjatë në Facebook, ku akuzon qeverinë për mungesë transparence dhe devijim nga rruga kushtetuese në trajtimin e Çështjes së Detit me Greqinë. Meta thotë se kjo çështje është “shumë herë më e thellë se vetë Deti Jon” dhe denoncon sjelljen e qeverisë si të rrezikshme për interesat kombëtare.
Meta ngre shqetësimin se dakordësia Rama–Dendias e 20 tetorit 2020 për të dërguar të gjithë çështjen në Hagë është jashtë kompetencave kushtetuese të kryeministrit dhe hedh poshtë punën e bërë në vitin 2018, ku u arritën disa përparime, përfshirë njohjen nga Greqia të vijës së drejtë bazë me efekt prej 40 km².
Ai paralajmëron se dërgimi i të gjithë çështjes në Hagë mund të sjellë rrezikun e rrëzimit të vijës së drejtë bazë të Shqipërisë, duke humbur kështu sipërfaqen prej 40 km², dhe se këtë rrezik e ka konfirmuar edhe kompania britanike “Omnis Strategy”, e kontraktuar me 3 milionë euro.
Meta kërkon transparencë të plotë mbi raportin e kësaj kompanie, duke pyetur nëse ai u është vënë në dispozicion institucioneve shtetërore përkatëse, si Presidenti i Republikës, Kuvendi dhe komisionet parlamentare.
Ai u bën thirrje institucioneve shtetërore që të mos e trajtojnë një çështje të tillë si “tokat e Gjipesë ose tender sekret”, duke theksuar se nuk ka më mundësi korrigjimi nëse bëhen gabime. Ai sugjeron konsultime me negociatorët e vitit 2018 dhe me ish-anëtarët e Gjykatës Kushtetuese për të shmangur pasoja të pakthyeshme.
Postimi i plotë
Çështja e detit si interes kombëtar, jo si tender sekret
Çështja e Detit është jo vetëm shumë herë më e "thellë" se vetë Deti Jon, por edhe aq e shëmtuar fatkeqësisht, në kontrast të plotë me bukurinë përrallore të Jonit.
Këtë çështje, për shkak të detyrave shtetërore, kam qenë i detyruar ta ndjek për gati 13 vjet, prej funksioneve të larta, nga Ministër i Jashtëm në shtator 2009 e si President i Republikës deri në korrik 2022.
Akti i fundit zyrtar që kam bërë si President i Republikës, ishte informimi zyrtar nominal i çdo deputeti të Kuvendit lidhur me ecurinë e kësaj çështjeje gjatë pesë viteve që unë shërbeva si President i Republikës.
Ky akt synonte, jo vetëm realizimin e një transparence, por edhe ndërgjegjësimin për rëndësinë e vëmendjes që kërkonte kjo çështje tejet e koklavitur, por kurrë prej meje.
Dihet se falë ankimit të Partisë Socialiste, Gjykata Kushtetuese u investua duke nxjerrë një vendim të posaçëm kushtetues si udhërrëfyesi i vetëm për parimet dhe rrugët e negocimit deri në përcaktimin në detaje të rolit të çdo institucioni shtetëror.
Në respekt të këtyre detyrimeve kushtetuese, kam bashkëpunuar me Qeverinë, duke dhënë edhe autorizimin për krijimin e grupit negociator.
Por çuditërisht, në vitin 2018, pala greke kërkoi të operohej në bazë të vullnetit politik, çfarë nuk ishte kompetencë e grupit negociator.
Në këto rrethana të reja, si President i Republikës pres në takim Kryeministrin Rama për të ecur drejt zgjidhjes së kësaj çështjeje, e cila tani kishte vetëm një rrugë, autorizimin e Kryeministrit për drejtimin e negociatave.
Për mua kjo ishte plotësisht e logjikshme, duke patur në konsideratë se Kryeministri ishte edhe bartës i vullnetit të shumicës në Kuvend, roli i të cilit ishte dhe mbetet i pashmangshëm në çdo marrëveshje të tillë.
Por dakordësia e këtij takimi jo vetëm që nuk u shoqërua kurrë me një kërkesë për autorizim nga Kryeministri dhe Qeveria, por përkundrazi, u shoqërua me një ndërprerje të njëanshme të komunikimit institucional për këtë çështje, për të vazhduar më tej me dizinformacione ndaj palës greke sikur Presidenti i Republikës bllokonte procesin, aq sa Z. Avramopulos u habit pas takimit me mua për dy histori krejt të ndryshme që dëgjonte për të njëjtën çështje.
Jo vetëm kaq, por Qeveria vazhdonte sjelljet e saj jotransparente dhe Kryeministri, si shejtan-budalla, bënte edhe deklarata publike për këtë çështje, të cilat mund të rëndonin pozitën e shtetit shqiptar në gjykatat ndërkombëtare.
Aq shumë ishte helmuar pala greke me dizinformacione sa Ministri i Jashtëm atë kohë, Z. Dendias, në Maj 2022, pasi i refuzoi Ministres së Jashtme modifikimin e dakordësisë së 20 Tetorit 2020 që kishte arritur me Kryeministrin Rama, deklaroi se puna për mbylljen e Marrëveshjes së Detit do të fillonte sapo në zyrë të hynte Presidenti i ri i Shqipërisë (pra të ikte Meta).
Sot që unë po shkruaj këto rradhë kanë kaluar tre vjet e gjysmë që nuk jam në zyrën e Presidentit, por jam në një "zyrë" të re edhe për shkak të (mos) Marrëveshjes së Detit.
Meqenëse këtu në "zyrën" e re, u informova nga mediat shqiptare, të cilat ishin informuar nga mediat dhe autoritetet greke, për vizitën e afërme të Ministres së Jashtme të vendit tonë, ku theksohej se temë kryesore do të ishte edhe Çështja e Detit, vetëm në interes të suksesit të kësaj vizite, por edhe mbrojtjes konstruktive e legjitime të interesave sovrane të Shqipërisë, do të doja të ndriçoheshin sa të ishte e mundur disa pyetje dhe disa çështje jetike, për të cilat nuk flitet askund.
Në 20 tetor 2020, Rama-Dendias ranë dakord të shkojnë në Hagë për Detin, si dhe të shkojnë për gjithë çështjen, duke bërë kështu NUL negociatat dhe dakordësitë e vitit 2018.
Kur u mor vendimi nga Kryeministri, nuk kishte dhe ende nuk ka (në dijeninë time) grup negociator.
Pas autorizimit duhet të ngrihet Grupi Negociator për hartimin e Marrëveshjes Speciale të ratifikuar nga dy vendet dhe që i paraqitet Gjykatës Ndërkombëtare.
Kjo Marrëveshje përmban pyetjet për gjykatën, që zakonisht kërkon zgjidhjet për mosdakordësitë.
Vendimi i Kryeministrit Rama për të shkuar në Hagë për të gjithë çështjen është jashtë kompetencave të tij kushtetuese dhe ngritja e grupit sot nënkupton legjitimin e vendimit të tij (faktit të kryer).
Çfarë u arrit në vitin 2018 sipas dijenisë time?
U reflektuan vendimet e Gjykatës Kushtetuese:
Titulli i Marrëveshjes, parimi i delimitimit me distanca të barabarta dhe korrektuar për Equitenë, u hoq neni 2 i Marrëveshjes, u vlerësua kufiri në Gjirin e Ftelias.
Përveç këtyre, Greqia njohu vijën e drejtë bazë të Shqipërisë me efekt 40 km² dhe si bazë ligjore në tekst u përfshi Protokolli i Firences i 1925 për kufijtë tokësorë.
U dakordësua teksti i Marrëveshjes, vija me distanca të barabarta, si dhe parimi i Equitesë për shkëmbinjtë në detin territorial dhe ishujt në Shelfin Kontinental dhe ZEE.
Çfarë ndodh nëse shkojmë për të gjithë çështjen në Hagë?
Dakordësitë e 2018 bëhen NUL dhe e gjithë çështja konsiderohet mosrakordësi.
Bie përfshirja e Protokollit të Firences 1925 në draft-marrëveshje.
Bie sipërfaqja 40 km², sepse rrezikojmë të na rrëzohet vija e drejtë bazë.
Nëse shkohet për të gjithë çështjen në Hagë, vija e drejtë bazë do të përbëjë mosdakordësi dhe do merret në shqyrtim nga GJND dhe gjasat janë ta rrëzojë (precedenti Somali-Kenia).
E vetmja mundësi që Greqia të rrëzojë vijën e drejtë bazë të Shqipërisë është një vendim gjykate.
Ndërkohë që Greqia e njohu në negociatat e 2018, sepse nuk kishte mundësi ta kontestonte në rrugë diplomatike.
Kështu do të humbisnim dhe 40 km². (Përse?)
Këtë në dijeninë time e konfirmon edhe kompania e znj. Blair "Omnis Strategy", që u pagua 3 milion euro dhe dorëzoi raportin final me konkluzionin se "rrezikoni vijën e drejtë bazë në Hagë".
Ishte pikërisht ky raport dhe konkluzion edhe i "Omnis Strategy" që e detyroi Ministren e Jashtme, znj. Olta Xhaçka në maj 2022, t'i kërkonte homologut grek Z. Dendias modifikimin e dakordësisë të 20 tetorit 2020, Rama-Dendias, që u refuzua nga ky i fundit, që mezi priste largimin e Presidentit të Republikës.
Meqënëse po bëhen katër vite që e kemi paguar 3 milion euro "Omnis Strategy", kur do të njihemi me konkluzionet dhe vlerësimet e saj?
A e ka Presidenti i Republikës këtë raport të plotë?
Po Kryetari i Kuvendit?
Po Kryetarët e Grupeve Parlamentare?
Po Komisioni i Ligjeve?
Po Komisioni i Jashtëm?
A janë në dijeni këto institucione dhe funksionarë për shkak të detyrës së tyre nëse Greqia ka dorëzuar një draft të Marrëveshjes Speciale për negocim?
Po për përmbajtjen e draft-marrëveshjes të MEPJ?
Për çfarë do shkohet në Hagë?
Për të gjithë çështjen apo vetëm për çfarë nuk është rënë dakord në 2018?
A ka përputhje dhe për çfarë çështjesh midis draftit grek dhe atij shqiptar për Marrëveshjen Speciale?
Ju lutem të gjithëve të mos e trajtoni çështjen e Detit si tokat e Gjipësë ose tender sekret, sepse nuk do të ketë më mundësi korrigjimi.
Ndaj, në mënyrë transparente, konstruktive dhe profesionale, ndihmojeni edhe Ministren e Jashtme të ketë një vizitë të suksesshme në Athinë.
Edhe një konsultë me negociatorët e 2018, nuk do të ishte humbje kohe.
Po kështu edhe me ish-anëtarët e nderuar të Gjykatës Kushtetuese.
Artikuj te sugjeruar
AKTUALITET
6 Dhjetor16:22
Ngjarje e rëndë/ Shqiptari plagos me thikë ish-gruan në Greqi
Një ngjarje e rëndë me motive xhelozie ka tronditur ishullin Thassos në Greqi, ku një grua 50-vjeçare u sulmua brutalisht nga ...
AKTUALITET
6 Dhjetor15:47
Mirdita ngelet pa ujë, shkak dëmtimi i linjës së ujësjellësit
Dëmtimi ka ndodhur në orët e para të së premtes duke sjellë ndërprerjen e menjëhershme të ujit.
Punonjësit ...
AKTUALITET
6 Dhjetor15:43
Rama e favorizoi me kontrata 21 milionë euro, bashkë me FSHZH- Si përfundoi projekti i Mogherinit në duart e kompanisë "Fusha"
Lajmi i ndalimit të Federica Mogherinit nga policia belge bëri bujë të madhe në fillim të kësaj jave në të gjith&...
AKTUALITET
6 Dhjetor15:30
Efektivi i RENEA-s ndihmonte Durim Bamin/ SPAK: Altin Morina dhe persona të tjerë jepnin informacione
SPAK ka përfunduar hetimet dhe ka dërguar për gjykim 27 persona, pjesë të disa grupeve kriminale, të akuzuar për nj&eu...
AKTUALITET
6 Dhjetor15:15
U vra me thikë, përcillet për në banesën e fundit 15 vjeçari Erjon Boba
15-vjeçari Erjon Boba, i cili ndërroi jetë në spital pas plagosjes me thikë në zemër është përciell pë...
AKTUALITET
6 Dhjetor14:56
Pit bulli sulmon për vdekje fëmijën 18 muajsh të shqiptarit, po luante në oborrin e shtëpisë!
Një fëmijë me baba shqiptar dhe nënë britanike, u sulmua për vdekje nga një qen në oborrin e shtëpisë teksa ...
AKTUALITET
6 Dhjetor14:52
DETAJE/ Si Arben Ndoka planifikoi vrasjen e vëllezërve Bami me Arian Turkun
SPAK ka mbyllur hetimet për 27 të pandehur dhe i ka dërguar për gjykim, ku mes tyre janë edhe personazhe të njohura të bot&...
AKTUALITET
6 Dhjetor13:04
Vrasje dhe trafik droge/ SPAK dërgon për gjykim 27 persona, mes tyre Endrit Dokle, Ervis Martinaj dhe ish-deputeti i PS
Prokuroria e Posaçme kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar (SPAK) ka mbyllur hetimet për dosjen ndaj ish-deputetit të PS, Ar...
AKTUALITET
6 Dhjetor12:46
Vrasja e Mondi Mëhallës, gjykata jep vendimin për Nevzat Spahon!
Gjykata e Elbasanit ka lënë në qeli Nevzat Spahon, i cili akuzohet si bashkëpunëtor në ekzekutimin e biznesmenit Mondi Mëha...
AKTUALITET
6 Dhjetor12:42
E zuri korenti, dërgohet me urgjencë në spital 22-vjeçari
Një 22-vjeçar është goditur nga rryma elektrike teksa po vendoste një banderolë në Vuan e Dejës.I riu, shtetasi me i...
