Protesta qytetare është shtrirë në disa qytete të vendit, përfshirë Korçën, ku qytetarë janë mbledhur...
BOTA
Çfarë ndikimi kanë rrjetet sociale? Raporti Botëror i Lumturisë zbulon të vërtetën
PiranjatPërditësimi i fundit 19 Mars 2026, 12:57
Përdorimi i tepruar i mediave sociale kontribuon në një rënie të theksuar të mirëqenies tek të rinjtë, me efekte veçanërisht shqetësuese te vajzat adoleshente në vendet anglishtfolëse dhe në Evropën Perëndimore, sipas Raportit Botëror të Lumturisë 2026 të publikuar të enjten.
Raporti vjetor, i publikuar nga Qendra e Kërkimit për Mirëqenien në Universitetin e Oksfordit, gjithashtu zbuloi se Finlanda është vendi më i lumtur në botë për të nëntin vit radhazi, ndërsa vende të tjera nordike si Islanda, Danimarka, Suedia dhe Norvegjia renditen në mesin e 10 vendeve më të lumtura.
Por raporti thekson se vlerësimet e jetës tek personat nën moshën 25 vjeç në Shtetet e Bashkuara, Kanada, Australi dhe Zelandë të Re kanë rënë ndjeshëm gjatë dekadës së fundit, dhe sugjeron se orët e gjata të kaluara duke shfletuar mediat sociale janë një faktor kyç në këtë prirje.
Një hyrje e re në pesëshen e parë të listës është Kosta Rika, e cila këtë vit u ngjit në vendin e katërt pasi u rrit nga vendi i 23-të në vitin 2023.
Raporti ia atribuon këtë rritje përmirësimit të mirëqenies nga lidhjet familjare dhe lidhjet e tjera shoqërore.
“Ne mendojmë se kjo vjen për shkak të cilësisë së jetës së tyre shoqërore dhe stabilitetit që ata gëzojnë aktualisht,” tha Jan-Emmanuel De Neve, profesor ekonomie në Oksford, i cili drejton Qendrën e Kërkimit për Mirëqenien dhe është bashkëredaktor i Raportit Botëror të Lumturisë.
“Amerika Latine në përgjithësi ka lidhje të forta familjare, lidhje të forta shoqërore dhe një nivel të lartë të kapitalit social, siç do ta quante një sociolog, më shumë se në vende të tjera,” shtoi ai.
Raporti thotë se renditja e qëndrueshme në krye e Finlandës dhe vendeve të tjera të Evropës Veriore lidhet me një kombinim të pasurisë, shpërndarjes së saj të barabartë, ekzistencës së një shteti social që mbron njerëzit nga rreziqet e recesioneve dhe një jetëgjatësi të shëndetshme.
Si në vitet e mëparshme, vendet që ndodhen në ose pranë zonave të konflikteve të mëdha mbeten në fund të renditjes. Afganistani renditet sërish si vendi më i palumtur, i ndjekur nga Sierra Leone dhe Malawi në Afrikë.
Renditja e vendeve u bazua në përgjigjet e rreth 100,000 njerëzve në 140 vende dhe territore, të cilëve iu kërkua të vlerësonin jetën e tyre. Studimi u realizua në bashkëpunim me kompaninë analitike Gallup dhe Rrjetin e Zgjidhjeve për Zhvillim të Qëndrueshëm të OKB-së.
Në shumicën e vendeve, rreth 1,000 persona kontaktohen çdo vit përmes telefonit ose drejtpërdrejt. Të anketuarve iu kërkua të vlerësonin jetën e tyre në një shkallë nga 0 në 10. Tek personat nën 25 vjeç në vendet anglishtfolëse dhe në Evropën Perëndimore, ky vlerësim ka rënë me pothuajse një pikë gjatë dekadës së fundit.
Raporti thotë se lidhja negative midis mirëqenies dhe përdorimit të gjerë të mediave sociale është veçanërisht shqetësuese tek vajzat adoleshente. Për shembull, vajzat 15-vjeçare që përdorin mediat sociale për pesë orë ose më shumë raportojnë një rënie të kënaqësisë me jetën, krahasuar me ato që i përdorin më pak.
Të rinjtë që përdorin mediat sociale për më pak se një orë në ditë raportojnë nivelet më të larta të mirëqenies, madje më të larta se ata që nuk i përdorin fare mediat sociale, sipas studiuesve. Megjithatë, adoleshentët kalojnë mesatarisht rreth 2.5 orë në ditë në media sociale.
“Është e qartë se duhet të përpiqemi sa më shumë që të jetë e mundur të rikthejmë ‘socialen’ në mediat sociale,” tha De Neve.
Studiuesit vunë re se në disa pjesë të botës, si Lindja e Mesme dhe Amerika e Jugut, lidhjet midis përdorimit të mediave sociale dhe mirëqenies janë më pozitive — dhe mirëqenia e të rinjve nuk ka rënë pavarësisht përdorimit të lartë të tyre.
Raporti thekson se kjo vjen si rezultat i shumë faktorëve që ndryshojnë nga kontinenti në kontinent, por përfundon se përdorimi i tepruar i mediave sociale në disa vende është një faktor i rëndësishëm që kontribuon në rënien e mirëqenies së të rinjve.
Sipas raportit, platformat më problematike janë ato me algoritme të personalizuara, që përfshijnë influencerë dhe ku përmbajtja kryesore është vizuale, sepse ato nxisin krahasimet sociale. Ata që përdorin platforma që kryesisht lehtësojnë komunikimin janë në gjendje më të mirë.
Renditja e vitit 2026 shënon vitin e dytë radhazi që asnjë vend anglishtfolës nuk është në mesin e 10 më të mirëve. Shtetet e Bashkuara renditen në vendin e 23-të, Kanadaja në të 25-in dhe Britania në të 29-in.
Raporti, me fokusin e tij te mediat sociale, vjen në një kohë kur gjithnjë e më shumë vende kanë ndaluar ose po shqyrtojnë ndalimin e përdorimit të mediave sociale për të miturit./Përktheu Piranjat News
