Sipas të dhënave të publikuara nga INSTAT për vitin 2025, fondi pyjor dhe kullosor i Shqipërisë është 1.731.891 hektar&e...
BOTA
Tre shpërthime të fuqishme diellore rrisin gjasat që Dritat Veriore të shihen në shumë pjesë të SHBA-së
PiranjatPërditësimi i fundit 8 Qershor 2026, 09:30
Tre shpërthime diellore u drejtuan nga Dielli drejt Tokës këtë javë, njoftuan shkencëtarët. Këto rreze gjigante energjie, drite dhe grimcash me shpejtësi të lartë mund të rrisin mundësinë që njerëzit në të gjithë Shtetet e Bashkuara të shohin Dritat Veriore (Aurora Borealis) ndërsa afrohen pranë planetit tonë.
Shpërthimet diellore janë çlirime masive të rrezatimit elektromagnetik, përfshirë rrezet X dhe dritën ultravjollcë, që lëshohen nga sipërfaqja e Diellit drejt hapësirës, sipas NASA-s. Këto shpërthime shpesh shoqërohen me stuhi magnetike diellore, të njohura si nxjerrje të masës koronale (Coronal Mass Ejections – CME), dhe mund të shkaktojnë ndërprerje të konsiderueshme teknologjike në Tokë nëse drejtohen drejt saj.
Tre shpërthimet që u larguan nga Dielli disa ditë më parë u lëshuan në kënde paksa të ndryshme, të gjitha brenda një periudhe 24-orëshe, sipas Qendrës së Parashikimit të Motit Hapësinor të Shërbimit Kombëtar të Motit të SHBA-së.
Qendra parashikon se ato do të bashkohen me njëra-tjetrën përpara se të arrijnë Tokën.
“Ekziston një nivel i konsiderueshëm besimi se ato do të arrijnë në Tokë,” thuhet në një njoftim të qendrës. Megjithatë, ekspertët theksojnë se intensiteti i shpërthimeve dhe ndikimi i tyre i mundshëm në Tokë mbeten ende të pasigurta.
Shkencëtarët matin fuqinë e stuhive gjeomagnetike në një shkallë nga 1 deri në 5, duke i klasifikuar nga “të lehta” deri te “ekstreme”. Kjo stuhi pritet të jetë në nivel mesatar, me parashikime që e rendisin si “të fortë” ose “të rëndë”.
NASA tha se shpërthimi më i fuqishëm arriti kulmin pak para orës 7:30 të mëngjesit sipas kohës lindore amerikane të mërkurën.
Agjencia publikoi një imazh të ngjarjes, ku shpërthimi shfaqet si një shkëlqim i fortë drite mbi siluetën e errët të Diellit. Sipas NASA-s, shpërthimi u klasifikua si “X1.0”, ku klasa X përdoret për të përshkruar shpërthimet më të mëdha dhe më intensive diellore.
Shpërthimet diellore dhe stuhitë gjeomagnetike mund të ndikojnë në sistemet e telekomunikacionit dhe satelitëve në Tokë, duke shkaktuar probleme në radio, rrjetet elektrike dhe sistemet e navigimit.
NASA ka paralajmëruar gjithashtu se ato mund të dëmtojnë anijet kozmike dhe të paraqesin rreziqe për sigurinë e astronautëve. Nga ana tjetër, këto fenomene mund të krijojnë spektakle të jashtëzakonshme të Aurora Borealis, ose Dritave Veriore, të cilat mund të jenë të dukshme në SHBA gjatë të enjtes dhe të premtes.
Dritat Veriore lidhen drejtpërdrejt me stuhitë gjeomagnetike, dhe stuhitë e forta kanë bërë që ato të shihen shumë më në jug se zonat ku zakonisht janë të dukshme.
Në maj të vitit 2024, një stuhi rekord bëri që Dritat Veriore të shiheshin deri në Meksikë./Përktheu Piranjat News
