Detaje të reja janë mësuar në lidhje me ngjarjen në Roskovec, ku Besmir Mustaj ka qëlluar me armë zjarri në portë...
LIFESTYLE
Krijohet supermateriali i ri që mund të transformojë industrinë moderne
PiranjatPërditësimi i fundit 22 Maj 2026, 13:56
Një teknikë e re për prodhimin e celulozës bakteriale mund të çojë në krijimin e materialeve të forta dhe shumëfunksionale që një ditë mund të zëvendësojnë plastikën.
Po sikur gjenerata e ardhshme e materialeve me performancë të lartë të mos vinte nga fabrika plot me plastikë të prodhuar nga nafta, por nga baktere të gjalla?
Shkencëtarët nga Rice University dhe University of Houston kanë zhvilluar një mënyrë të re për ta kthyer celulozën bakteriale në një material ultra të fortë dhe shumëfunksional, që mund të zëvendësojë plastikën në produkte të ndryshme, nga paketimet deri te elektronika.
Studimi, i publikuar në Nature Communications, përshkruan një proces prodhimi që mund të përdoret në shkallë të gjerë dhe që drejton bakteret të krijojnë struktura të organizuara të celulozës me forcë dhe performancë termike të jashtëzakonshme.
Mbetjet plastike vazhdojnë të jenë një problem serioz mjedisor, sepse plastika sintetike shpërbëhet gradualisht në mikroplastikë që mund të lëshojë substanca të dëmshme si BPA, ftalate dhe përbërje kancerogjene.
Për të gjetur një alternativë më të qëndrueshme, ekipi i udhëhequr nga MuhammadMaksudRahman u përqendrua te celuloza bakteriale, një nga biopolimerët natyrorë më të pastër dhe më të bollshëm në Tokë.
Sipas autorit kryesor të studimit, M.A.S.R. Saadi, studiuesit krijuan një bioreaktor rrotullues që drejton lëvizjen e baktereve gjatë rritjes së tyre, duke bërë që fibrat e celulozës të organizohen në të njëjtin drejtim. Kjo rriti ndjeshëm forcën e materialit, duke krijuar një substancë po aq të fortë sa disa metale dhe lloje qelqi, por njëkohësisht fleksibël, e tejdukshme dhe miqësore me mjedisin.
Normalisht, fibrat e celulozës bakteriale rriten në mënyrë të çrregullt, gjë që kufizon forcën e tyre. Me kontrollin e rrjedhës së lëngjeve brenda bioreaktorit, studiuesit arritën të krijojnë fletë materiali me rezistencë shumë të lartë.
Ata shtuan gjithashtu nanoshtresanitridi bori, duke krijuar një material hibrid edhe më të fortë dhe me aftësi më të mira për shpërndarjen e nxehtësisë.
Sipas studiuesve, procesi mund të përdoret në shumë industri, përfshirë materialet strukturore, paketimin, tekstilet, elektronikën ekologjike dhe teknologjitë e ruajtjes së energjisë.
“Ne besojmë se këto fletë të forta, shumëfunksionale dhe ekologjike të celulozës bakteriale mund të bëhen të zakonshme dhe të ndihmojnë në zëvendësimin e plastikës në shumë industri,” tha Rahman. /Scitech Daily
Ata shtuan gjithashtu nanoshtresanitridi bori, duke krijuar një material hibrid edhe më të fortë dhe me aftësi më të mira për shpërndarjen e nxehtësisë.
