Kryeministri Edi Rama ka publikuar një pasqyrë të protestave në disa vende, ku përfshihet edhe Shqipëria, duke krahasuar numrin e ...
LIFESTYLE
Orari 9-5, i vjetruar/ Punonjësit janë lodhur nga urdhërat
PiranjatPërditësimi i fundit 26 Shtator 2025, 08:48
Me rritjen e punës në distancë, shumë pak punonjës kanë nevojë të jenë fizikisht në zyrë për tetë orë çdo ditë, dhe kompanitë duhet të përshtatin normat e tyre, thotë Anessa Fike, themeluese e firmës së konsulencës Fike+ Co dhe autore e librit The Revolution of Work.
Sipas saj, modeli tradicional 9-5 është “vërtet arkaik”.
“Jeta jonë ka ndryshuar në kaq shumë aspekte, por në punë po bëjmë të njëjtën gjë që bënin prindërit e gjyshërit tanë.”
Ky model nuk përshtatet as me realitetin e përditshëm: orari i shkollave, për shembull, bie ndesh me atë të zyrave, duke e bërë të vështirë organizimin e prindërve raporton CNBC.
Pandemia e Covid-19 e përshpejtoi këtë ndryshim.
Punonjësit që provuan punën hibride ose në distancë nuk duan t’i kthehen rregullave të ngurta dhe urdhrave për rikthim në zyrë.
“Kolektivisht jemi të lodhur nga të na thonë çfarë të bëjmë,” thotë Fike.
Pse ngurojnë kompanitë?
Një arsye kryesore, sipas saj, është kostoja e hapësirave të zyrave. “Shumë pronarë të pasurive të paluajtshme duan të nxjerrin fitim, ndaj edhe shtyjnë për rikthim në zyrë,” shpjegon ajo.
Po ashtu, menaxherët shpesh e përdorin prezencën si mjet kontrolli.
“Liderët bëhen dembelë. Mund të ishin kreativë në menaxhim, por thjesht nuk duan. Kur thonë ‘është e vështirë’ ose ‘nuk funksionon për ne’, në fakt nënkuptojnë ‘nuk kam dëshirë ta zgjidh’.”
Mungesa e fleksibilitetit po i shtyn punonjësit të lënë vendet e punës për kontrata të pavarura ose freelance. “Njerëzit janë ngopur me faktin që u diktohet ku, kur dhe madje kur mund të hanë drekë,” shton Fike.
E ardhmja është fleksibël
Sipas saj, çelësi është të pyesësh punonjësit se çfarë u duhet. Brezi Z, për shembull, shpesh kërkon praninë në zyrë për të mësuar nga kolegët, ndërsa të tjerë nuk duan të shkelin kurrë më në një ambient pune, dhe kjo nuk përbën problem.
“Jo të gjithë janë produktivë nga ora 9 deri në 5,” shpjegon Fike. “Secili punon ndryshe, por ne përpiqemi t’i fusim të gjithë në të njëjtin model dhe pastaj habitemi pse nuk funksionon.”
Vetë ajo e kuptoi se cilat ishin orët e saj më produktive vetëm pasi u largua nga korporatat. Nëse njerëzit do ta zbulonin këtë në të 20-at, jo dekada më vonë, thotë, produktiviteti do të ishte shumë më i lartë.
Një model që po fiton terren është ai i “orëve bazë”: punonjësit krijojnë orarin e tyre, por duhet të jenë të aksesueshëm gjatë një intervali të caktuar çdo ditë.
“Inkurajoj bizneset të flasin me njerëzit, të eksperimentojnë me mënyra të ndryshme pune dhe të testojnë çfarë funksionon,” përfundon Fike.
