
Çmimi Sakharov 2025 u është ndarë dy gazetarëve - polako-bjellorusit Andrzej Poczobut dhe gjeorgjianes Mzia Amaglobeli - të cilët janë duke vuajtur dënime në burgim për akuza të lidhura me punën e tyre në raportimin mbi demokracinë dhe shoqërinë civile.
Konferenca e Presidentëve e Parlamentit Evropian, që përbëhet nga presidentja e PE-së, Roberta Metsola, dhe nga udhëheqësit e tetë grupeve politike, e shpalli fituesit më 22 tetor.
“Të dy janë gazetarë që ndodhen në burg për akuza të sajuara, thjesht sepse kanë bërë punën e tyre dhe kanë ngritur zërin kundër padrejtësisë”, tha Metsola duke i shpallur fituesit.
“Guximi që kanë treguar i ka shndërruar në simbole të luftës për liri dhe demokraci. Ky institucion qëndron përkrah tyre dhe përkrah të gjithëve që vazhdojnë të kërkojnë liri”, shtoi ajo.
Studentët serbë që kanë protestuar kundër Qeverisë në Beograd për më shumë se një vit, si dhe gazetarët dhe punonjësit e ndihmës humanitare në Palestinë, ishin gjithashtu në listën e ngushtë për çmimin prej 50.000 eurosh.
Çmimi më i lartë i Bashkimit Evropian për të drejtat e njeriut u krijua në vitin 1988 në nderim të shkencëtarit dhe disidentit rus Andrei Sakharov dhe është bërë një nga mjetet kryesore të komunikimit publik të Parlamentit, ndërsa regjimet shtypëse shpesh reagojnë ashpër ndaj ligjvënësve evropianë për disa nominime apo fitues të këtij çmimi..
Ndër laureatët e mëparshëm janë ish-presidenti i Afrikës së Jugut Nelson Mandela, lideri i opozitës ruse Aleksie Navalny dhe aktivistja pakistaneze për arsim, Malala Yousafzai.
Kritik i zëshëm i Lukashenkos
Poczobut ka punuar për disa botime bjelloruse dhe polake dhe ka qenë një nga drejtuesit e organizatës politike “Bashkimi i Polakëve në Bjellorusi”, që përfaqëson pakicën polake në vend.
Ai ka qenë kritik i zëshëm i regjimit autoritar të sundimtarit të kamotshëm, Aleksandr Lukashenko, dhe është vazhdimisht nga autoritetet.
Ai u arrestua në vitin 2021 si pjesë e shtypjes politike ndaj opozitës dhe shoqërisë civile pas zgjedhjeve presidenciale të manipuluara të vitit të kaluar, dhe më pas u dënua me tetë vjet burgim.
Derisa familjes së tij i është mohuar e drejta e vizitave, ka shpresë se ai mund të lirohet së shpejti, pasi Shtetet e Bashkuara po negociojnë me Minskun për të lehtësuar disa sanksione në këmbim të lirimit të disa prej mijëra të burgosurve politikë.
Politikani opozitar Alyaksandr Milinkieviq, shoqata e gazetarëve bjellorusë dhe opozita demokratike në Bjellorusi, e udhëhequr nga Svyatlana Tsikhanouskaya, janë fitues të mëparshëm të këtij çmimi.
Gjendja e përkeqësuar shëndetësore në burg
Amaglobeli, themeluese e mediave të pavarura Batumelebi dhe Netgazeti, u arrestua në fillim të vitit 2025 dhe më pas u dënua me dy vjet burgim për “rezistencë ose përdorim dhune ndaj një zyrtari policor” gjatë një proteste proevropiane pas zgjedhjeve të diskutueshme parlamentare në Gjeorgji në tetor të vitit 2024.
Që prej asaj kohe, është raportuar shpesh për përkeqësimin e gjendjes së saj shëndetësore gjatë qëndrimit në burg.
Dënimi i kundër saj, i dënuar nga BE-ja, Federatat Evropiane dhe Ndërkombëtare të Gazetarëve, si dhe nga grupet për të drejtat e njeriut, shihet si pjesë e një fushate më të gjerë shtetërore për t’i heshtur zërat kritikë dhe për ta kufizuar lirinë e shprehjes në Gjeorgji.
E konsideruar si gruaja e parë e burgosur politike në Gjeorgji që nga pavarësia e vendit në vitin 1991, ajo është gjithashtu gjeorgjiania e parë që fiton këtë çmim.
Ceremonia e ndarjes së çmimit do të mbahet në Strasburg më 16 dhjetor./ REL
Artikuj te sugjeruar
SOCIALE
22 Tetor09:25
Alarmante/ BIRN: Një në pesë fëmijë në Shkodër ka përjetuar bullizëm, shpeshherë në rrjetet sociale
Në oborrin e një shkolle 9-vjeçare në Shkodër, një vajzë 11-vjeçare qëndron mënjanë, me sytë p...
SOCIALE
21 Tetor15:38
“Pazare me jetën e pacientëve, 5 mijë euro operimi”, gazetari zbulon sa i kushton shqiptarëve kimioterapia
Gazetari Osman Stafa ka shprehur shqetësimin për situatën në spitalin Onkologjik, ku sipas tij përveç aferave korruptive, qyte...
SOCIALE
21 Tetor11:20
Shqipëria, potencial i pashfrytëzuar në inovacion: Startup-et në fazë eksperimentale
Në krahasim me vendet e tjera të Ballkanit Perëndimor, zhvillimi i startup-eve në Shqipëri është ende në një faz&eu...
SOCIALE
21 Tetor09:10
Kanceri i gjirit/ BIRN: Gratë e prekura përballen me një betejë të dyfishtë
Vjeshta e vitit 2024 shënoi një kthesë të vështirë në jetën e Vera Loshit, një 56-vjeçare nga Ishull Lezha. ...
SOCIALE
20 Tetor18:13
Projektligji për TVSH e ‘shportës’/ Xhixho: Çmimet e ushqimeve, 50 % më të larta se në BE
Nënkryetarja e Partisë së Lirisë dhe njëkohësisht deputete e kësaj force politike, Erisa Xhixho ndau detaje nga projektligj...
SOCIALE
19 Tetor16:52
'270 mijë rrënjë ullinj në rrezik', Fermerët e Beratit në prag falimentimi: Prodhimi mbulon më pak se 10% të kostos!
Fermerët e fshatit Bilçë në qarkun e Beratit ndodhen në prag të falimentimit, pasi këtë vit prodhimi i ullirit nuk a...
SOCIALE
18 Tetor12:42
Një rrugë të “larë me flori”/ Rreziku i madh që vjen nga Unaza e Madhe e Tiranës që kushtoi 430 milionë euro
Është ora 8:00 e mëngjesit dhe trafiku tek Unaza e Madhe në drejtim të TEG-ut lëviz me ritmin e zakonshëm. Por qetësia p...
SOCIALE
18 Tetor09:09
Nesër zhvillohet maratona në Tiranë, rrugët që do bllokohen. Bashkia publikon masat
Nesër do të zhvillohet aktiviteti sportiv "Maratona Fan Run", duke filluar nga sheshi "Nënë Tereza" dhe vijuar deri në fundin e bulevar...
SOCIALE
18 Tetor07:56
Vranësira dhe reshje shiu, njihuni me motin për sot
Ditën e shtunë vendi ynë do të vijojë të ndikohet nga kushte atmosferike të paqëndrueshme.
Moti parashikohet vran...
SOCIALE
18 Tetor07:33
Abuzimet miliona euro në Shqipëri, OLAF: Fondet e IPARD mbeten të ngrira, qeveria të marrë masa konkrete
Flet Salla Saastamoinen, drejtoreshë në detyrë e OLAF (Zyra Evropiane kundër Mashtrimit): OLAF gjeti shkelje në përdorimin e fonde...