Flash:
AKTUALITET 4 Qershor13:32

Rritet sërish çmimi i naftës

Bordi i Transparencës ka vendosur sot (4 qershor) çmimet e reja për shitjen e karburanteve në treg. Sipas njoftimit, nafta ësht&eu...

AKTUALITET 4 Qershor12:15

Shpërthim me tritol në Kurbin

Një shpërthim me lëndë të dyshuar plasëse është regjistruar në orët e para të mëngjesit të so...

BOTA

Arkeologët zbulojnë kanale 4000-vjeçare të përdorura për peshkim nga paraardhësit e Majave të lashtë

n.f Përditësimi i fundit 27 Nëntor 2024, 21:41
Arkeologët zbulojnë kanale 4000-vjeçare të përdorura
Kanalet

BELIZE- Shumë kohë përpara se Majat e lashtë të ndërtonin tempuj, paraardhësit e tyre tashmë po ndryshonin peizazhin e gadishullit Jukatan të Amerikës Qendrore. Duke përdorur dronët dhe imazhet e Google Earth, arkeologët kanë zbuluar një rrjet 4000-vjeçar të kanaleve prej balte në vendin që tani njihet si Belize. 

"Imazhet ajrore ishin thelbësore për të identifikuar këtë model vërtet të veçantë të kanaleve lineare zigzag që kalonin për disa milje nëpër ligatina," tha bashkëautorja e studimit Eleanor Harrison-Buck nga Universiteti i Nju Hampshire.

Ekipi më pas kreu gërmime në strehën e kafshëve të egra të Belizes Crooked Tree. Kanalet e lashta të peshkut, të shoqëruara me pellgje mbajtëse, u përdorën për kanalizimin dhe kapjen e llojeve të ujërave të ëmbla si mustakët.

Rrjetet e kanaleve u ndërtuan 4000 vjet më parë nga njerëz gjysmë nomadë në fushën bregdetare të Jukatanit. Sipas studimit, kanalet u përdorën për rreth 1000 vjet ose më gjatë, duke përfshirë gjatë periudhës "formuese" kur Mayat filluan të vendoseshin në fshatrat e përhershëm bujqësore dhe një kulturë e veçantë filloi të shfaqej.

Në kulmin e qytetërimit Maya, njerëzit në këtë rajon ndërtuan tempuj, rrugë, piramida dhe monumente të tjera. Ata gjithashtu zhvilluan sisteme komplekse të shkrimit, matematikës dhe astronomisë. Shkencëtarët dinë shumë më tepër për këtë epokë, sepse ka shumë vende më të rëndësishme arkeologjike.

Por ky studim i ri zbulon një lidhje midis njerëzve të hershëm në peizazh dhe shfaqjes së mëvonshme të kulturës Maya. Këto kanale të lashta për kapjen e peshqve mund të kenë luajtur një rol për të ndihmuar piramidat e mëvonshme Maya të ngriheshin mbi pyllin tropikal të Jukatanit.

Artikuj te sugjeruar

video

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 16

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 16

Gruaja me dy identitete që premton “shërim” me ujin e kufomave në Pejë

A ka Shqipëria një Nicola Gratteri?

Katër nëna në kërkim të fëmijeve/ Bisedat që zbuluan rrjetin e errët

Flamur Gjuzi, i dënuar për"shpërdorim detyre" sot drejtor i Policisë Bashkiake, sërish shkel ligjin?

Pallatet u zhytën“Durrës Marina" dhe Autoriteti Portual bëjnë veprimin e papritur përballë skandalit

Ekskluzive/ Nicola Gratteri çmonton skemën e pastrimit të parave të ndërtimit në Tiranë

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 15

Enkel Demi duke luftuar paragjykimet për shqiptarët. (kamera e fshehtë)

Milva Ekonomi i firmosi miliona euro Vilma Nushit, kjo e fundit i investoi te kulla e Ervin Matës

Ajo çfarë mund të na mësojë Kosova.

Laboratorë “copy-paste”/ I njëjti mjek firmos analiza në disa pika, skema që ngre pikëpyetje

Rrjeti i ‘errët’ i vajzave të zhdukura! Bisedat tronditëse si funksiononte grupi.

Bleu 300 m2 tokë në vitin 2004, kthehet nga emigrimi dhe gjen aty vilë 3-katëshe.

“Na detyruan nga Dubai”/ Konstruktori i Durrës Marina zbulon pse u zhytën pallatet

Drejtori që tregon sjellje të pahijshme me nxënësen: Jam i fortë edhe në parti

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 14

Turisti zemërgjerë nga Italia dhe patatinat falas

Aksidentet “pushtojnë” oborrin e familjes në Klos, banori: Një ditë do ndodhë tragjedi

Lidhja jashtëmartesore që përfundoi në makth /32-vjeçarja rrëfen shantazhin me video intime

Sherr në terminalin e Peshkopisë, shoferi: Mos më vidh pasagjerët! Shko ha bukë te pjesa jote

Artisti dhe Frika

Si u kthye në urrejtje dashuria mes ish-bashkëshortëve dhe ‘lufta’ për 200 mijë euro!

14-vjeçare me dr*gë dhepro*titucion, rrjeti i errët i minoreneve të zhdukura

Zhytja e pallateve te Alabarit/ IKMT pranon anomalitë në “Durrës Marina”: Janë zhytur 28 cm

"Ederlezi", festa e veçantë e komunitetit rom.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 13

Do t’i fus duart edhe nëse bërtet, motra e 13 vjeçares rrëfen tmerrin e mesazheve që mësuesi ia çon

“Inspektori gjobëvënës” i bashkisë terrorizon qytetarët

Pagat e mohura të druvarëve në Navaricë! Miliona lekë për të marrë dhe kërcënime

Rruga Thumanë–Kashar/ 1 miliard euro dhe “5 lekëshi” që po merret nga xhepat e qytetarëve

Me viza turistike ose kontrata futbolli drejt Europës/ Kush fshihet pas skemës së trafikimit?

Nënat denoncojnë ikjet nga shtëpia dhe jetën e dyshimtë të adoleshentëve

Për mediat dhe fëmijët

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 12

Muzikanti i rruges “vjedh” koleget. Banka e fundit

Dajak për 50 metra rrugë në Dibër, kushërinjtë në ’luftë’ për pronën.

Fisnik Syla, “BAMIRËS” apo shantazhues

A janë "idiotë "shqiptarët e Maqedonisë së Veriut? Çfarë do të thoshte Arbën Xhaferraj?

Presidenti i FSHP reagon për deklaratat e Erkand Qerimaj: Lajthita atëherë, tani kam reflektuar

Nga jetimorja te humbja e kujdestarisë. Rrëfen nëna që kërkon bashkimin me vajzën pas 13 vitesh

Tigrat e Vlorës: energjia që prodhohet 6 herë më shtrenjtë se sa shitet.

Skandali i zhytjes së pallateve në Durrës Marina / Ndërhyn IKMT.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 11

Dhjetëra punonjës fasonerie pa marrë pagat: Blerimi mori lekët dhe u zhduk! Pronari premton zgjidhje

Hapet filial i bankës turke në “zemër” të Bllokut, reklamat vendosen pa leje

Energji për brezin tim

Nga ‘Viola’ tek Dorina: Si përfundoi në borxh një histori dashurie në distancë

Firma “Trade Minerals Al” po shkatërron mjedisin dhe infrastrukturën e fshatit Gjegjan në Kukës

Nga shpërthimi i drejtorit te prapaskenat e ushqimit në institucionin privat në Elbasan

SHKO NE YOUTUBE
Na ndiqni edhe në
KONTAKT TE DHENAT PERSONALE COOKIES