Protestat studentore në Shqipëri kanë hyrë sot në ditën e 14-të radhazi, ndërsa një numër i madh të rinjs...
BOTA
Pse Bullgaria e refuzoi euron për 20 vjet?
PiranjatPërditësimi i fundit 1 Janar 2026, 21:36
Përgjigja është padyshim e qartë. Bullgaria nuk e “hedhi poshtë” euron në kuptimin e ngushtë për 20 vjet. Që nga momenti që iu bashkua BE-së në vitin 2007, ajo kishte një detyrim ligjor për ta miratuar atë në një moment të caktuar.
Ajo që bëri, për shumë vite, ishte praktikisht shtyrja e afatit kohor, sepse kostoja e ndryshimit dukej politikisht e madhe dhe përfitimi ekonomik “tashmë gjysmë i fituar”.
Arsyeja kryesore quhet… leva. Që nga viti 1997, Bullgaria ka vepruar nën një regjim bordi valutor dhe e kishte “lidhur” monedhën e saj fillimisht me markën gjermane dhe më pas me euron, me qëllim stabilizimin e ekonomisë pas një krize të rëndë ekonomike.
Kjo do të thoshte se në praktikë ajo jetoi për vite me radhë me një kurs këmbimi fiks dhe pa një politikë monetare vërtet të pavarur. Pra, për një pjesë të madhe të shoqërisë dhe tregut, euro dukej më pak si një “nevojë” dhe më shumë si një “rrezik çmimi” ose “humbje simboli”.
Pengesa e dytë, vendimtare, ishin kriteret e konvergjencës dhe veçanërisht inflacioni. Në kohë trazirash dhe saktësie energjitike, Bullgaria pati vështirësi në kalimin e testit në kohë, duke rezultuar në shtyrjen e objektivit.
Në të njëjtën kohë, paqëndrueshmëria politike dhe besimi i ulët në institucione nxitën dyshime: një pjesë e madhe e botës kishte frikë se çmimet do të rrumbullakoseshin, se jeta e përditshme do të bëhej më e shtrenjtë, ose se tregu do të bëhej një lojë. Kjo u "lidh" edhe nga valët e dezinformimit që e shndërruan një projekt teknik në një luftë kulturore.
