Presidenti amerikan Donald Trump ka thënë se homologu i tij rus Vladimir Putin nuk do të sulmojë një vend të NATO-s, pas raporti...
BOTA
Pse Japonia po projekton një kryeqytet rezervë?
PiranjatPërditësimi i fundit 28 Gusht 2026, 08:06
Qeveria e Japonisë dëshiron të krijojë një lloj kryeqyteti të dytë, pra të zgjedhë një qytet ku qeveria mund të vazhdojë të funksionojë në rast se Tokio goditet nga një katastrofë natyrore ose nga një tjetër situatë emergjente.
Projekti parashikon lehtësi fiskale dhe investime për qytetin që do të përzgjidhet dhe, me shumë gjasa, do të sjellë më shumë punonjës dhe turistë. Për këtë arsye, tashmë janë paraqitur rreth dhjetë kandidatura.
Sipas një ligji të miratuar nga parlamenti më 24 korrik, vendimi do të merret nga kryeministrja Sanae Takaichi. Ky status mund t’i jepet një qyteti, por edhe një prej 47 prefekturave të vendit.
Ndër qytetet kryesore që synojnë të bëhen “kryeqyteti i dytë” është Osaka, qyteti i tretë më i populluar i Japonisë dhe historikisht një prej qendrave më të rëndësishme ekonomike të vendit.
Në garë janë edhe qytete si Fukuoka, Sapporo dhe Nagoya, si dhe disa prefektura, ndër to Aichi, Hokkaido, Hiroshima dhe Gunma, një rajon malor dhe relativisht më pak i pasur se të tjerët, pranë Tokios.
Politikanët që drejtojnë qytetet dhe prefekturat kandidate po e promovojnë kandidaturën e tyre në mënyra të ndryshme.
Për shembull, guvernatori i prefekturës Gunma Ichita Yamamoto, ka theksuar vazhdimisht se rajoni është më pak i ekspozuar ndaj katastrofave natyrore dhe duke qenë pranë Tokios, do të mundësonte gjithsesi një qasje të shpejtë në zonën e kryeqytetit.
Të tjerë, si guvernatori i prefekturës Aichi dhe kryetari i bashkisë së Osakës, kanë vënë theksin kryesisht te rëndësia ekonomike e territoreve të tyre për vendin.
Kriteret për t’u bërë kryeqyteti i dytë janë ende të paqarta dhe pritet të përcaktohen më saktë pas muajit tetor, kur ligji i miratuar në korrik do të hyjë në fuqi.
Deri tani qeveria ka përcaktuar vetëm disa kërkesa të përgjithshme, mes tyre një numër të caktuar banorësh dhe një nivel të caktuar aktiviteti ekonomik.
Kandidati duhet gjithashtu të jetë mjaftueshëm larg Tokios, në mënyrë që të mos goditet nga e njëjta katastrofë natyrore që mund të prekë kryeqytetin.
Në Japoni, katastrofat natyrore si tërmetet, tajfunet dhe përmbytjet janë të shpeshta. Vendi ndodhet përgjatë një prej zonave sizmike më aktive në botë, të cilën gjeologët e quajnë “Unaza e Zjarrit” e Oqeanit Paqësor.
Ajo është një vijë rreth 40 mijë kilometra e gjatë, që nis nga Zelanda e Re, ngjitet drejt veriut të Japonisë, vazhdon deri në gadishullin rus të Kamçatkës dhe arrin në skajin verior të kontinentit amerikan, duke ndjekur përgjatë gjithë gjatësisë bregdetin e Paqësorit.
Disa prej tërmeteve më të fuqishme të dekadave të fundit kanë ndodhur përgjatë kësaj vije. Në vitin 2011, Japonia u godit nga një tërmet jashtëzakonisht i fuqishëm, me magnitudë 9,1.
Nga tërmeti dhe cunamet që pasuan humbën jetën më shumë se 20 mijë njerëz, ndërsa edhe centrali bërthamor i Fukushimës u dëmtua rëndë.
Epiqendra ndodhej 370 kilometra larg Tokios. Qeveria japoneze vlerëson se ekziston një mundësi prej 70 për qind që një tërmet me magnitudë mbi 7 të godasë Tokion gjatë 30 viteve të ardhshme.
Në Japoni diskutohet prej dekadash ideja e pasjes së një kryeqyteti të dytë, jo vetëm për shkak të emergjencave të mundshme, por edhe sepse kjo do të ndihmonte, të paktën pjesërisht, në uljen e presionit demografik mbi Tokion.
Nga viti 1960 deri në vitin 2025, popullsia e Tokios është rritur nga 9.6 në 14.2 milionë banorë. Një kryeqytet i dytë do të mundësonte shpërndarjen më të mirë të disa funksioneve qeveritare dhe do të nxiste zhvillimin ekonomik të një qyteti ose prefekture tjetër.
