BOTA

Rastet e fruthit u rritën me 47% në Evropë dhe Azinë Qendrore

Piranjat Përditësimi i fundit 28 Nëntor 2025, 13:57

Rastet e fruthit u rritën me 47% në Evropë dhe Azinë

Vdekjet nga fruthi kanë rënë ndjeshëm në të gjithë botën që nga fillimi i shekullit, por zyrtarët e shëndetësisë paralajmërojnë se ka shenja shqetësuese se tani po rishfaqet.

Rastet e fruthit u rritën me 47 përqind në Evropë dhe Azinë Qendrore vitin e kaluar, kryesisht për shkak të rënies së normave të vaksinimit, sipas një raporti të ri nga Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH).

Paralajmërimi vjen mes shenjave shqetësuese se fruthi po rishfaqet globalisht, me përparimet e shekullit të 21-të në frenimin e infeksioneve dhe vdekjeve që kanë filluar të zhduken.

Në vitin 2024, rreth 95,000 njerëz në mbarë botën vdiqën nga fruthi, kryesisht fëmijë nën moshën pesë vjeç. Kjo është më pak se 780,000 vdekje në vitin 2000 - por OBSH tha se "çdo vdekje nga një sëmundje që mund të parandalohej me një vaksinë shumë efektive dhe me kosto të ulët është e papranueshme".

Globalisht, fushatat e vaksinimit kundër fruthit kanë shpëtuar gati 59 milionë jetë që nga fillimi i shekullit, tha OBSH.

Megjithatë, sot, rastet e fruthit po rriten përsëri në mbarë botën. Vitin e kaluar pati rreth 11 milionë infeksione, që është rreth 800,000 më shumë se në epokën para pandemisë.

Më herët këtë vit, agjencia tha se kishte më shumë se 120,000 raste të fruthit në Evropë dhe Azinë Qendrore në vitin 2024 - niveli më i lartë në më shumë se 25 vjet.

Vitin e kaluar pati shpërthime të mëdha të fruthit në 59 vende, pothuajse trefishi i numrit të raportuar në vitin 2021, tha OBSH.

“Fruthi është virusi më ngjitës në botë dhe këto të dhëna tregojnë edhe një herë se si do të shfrytëzojë çdo boshllëk në mbrojtjen tonë kolektive kundër tij”, tha në një deklaratë shefi i OBSH-së, Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus.

Agjencia theksoi numrin në rritje të njerëzve që zgjedhin të mos vaksinohen si një shkaktar kryesor i shpërthimeve. Fruthi është aq ngjitës sa zyrtarët e shëndetësisë thonë se të paktën 95 përqind e njerëzve duhet të imunizohen për t'u mbrojtur nga virusi.

Globalisht, rreth 84 përqind e fëmijëve morën dozën e parë të vaksinës kundër fruthit vitin e kaluar, ndërsa 76 përqind morën të dytën, tregojnë të dhënat e OBSH-së. Kjo është pak më shumë se një vit më parë, me dy milionë fëmijë shtesë që morën vaksinën.

Megjithatë, kjo la më shumë se 30 milionë fëmijë “të pambrojtur” kundër fruthit në vitin 2024, kryesisht në Afrikë dhe rajonin e Mesdheut Lindor.

Shpërthimet mund të ndodhin edhe në vendet me shkallë të lartë të përgjithshme të imunizimit nëse ato kanë zona me njerëz të pavaksinuar.

OBSH-ja paralajmëroi se fruthi është shpesh sëmundja e parë që rishfaqet kur normat e vaksinimit bien, duke thënë se numri në rritje i shpërthimeve tregon të meta në sistemet shëndetësore dhe programet e imunizimit në të gjithë botën.

Veçanërisht, fëmijët që i mbijetojnë fruthit janë në rrezik më të lartë për komplikacione serioze shëndetësore, të tilla si pneumonia, verbëria dhe encefaliti, të cilat mund të shkaktojnë ënjtje dhe dëmtime të trurit.

OBSH-ja bëri thirrje për më shumë fonde dhe përpjekje të përtërira për të eliminuar fruthin në mbarë botën.

“Fruthi nuk respekton kufij, por kur çdo fëmijë në çdo komunitet vaksinohet kundër tij, shpërthimet e kushtueshme mund të shmangen, jetë mund të shpëtohen dhe kjo sëmundje mund të eliminohet nga kombe të tëra”, tha Tedros.

Artikuj te sugjeruar

video

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 16

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 16

Gruaja me dy identitete që premton “shërim” me ujin e kufomave në Pejë

A ka Shqipëria një Nicola Gratteri?

Katër nëna në kërkim të fëmijeve/ Bisedat që zbuluan rrjetin e errët

Flamur Gjuzi, i dënuar për"shpërdorim detyre" sot drejtor i Policisë Bashkiake, sërish shkel ligjin?

Pallatet u zhytën“Durrës Marina" dhe Autoriteti Portual bëjnë veprimin e papritur përballë skandalit

Ekskluzive/ Nicola Gratteri çmonton skemën e pastrimit të parave të ndërtimit në Tiranë

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 15

Enkel Demi duke luftuar paragjykimet për shqiptarët. (kamera e fshehtë)

Milva Ekonomi i firmosi miliona euro Vilma Nushit, kjo e fundit i investoi te kulla e Ervin Matës

Ajo çfarë mund të na mësojë Kosova.

Laboratorë “copy-paste”/ I njëjti mjek firmos analiza në disa pika, skema që ngre pikëpyetje

Rrjeti i ‘errët’ i vajzave të zhdukura! Bisedat tronditëse si funksiononte grupi.

Bleu 300 m2 tokë në vitin 2004, kthehet nga emigrimi dhe gjen aty vilë 3-katëshe.

“Na detyruan nga Dubai”/ Konstruktori i Durrës Marina zbulon pse u zhytën pallatet

Drejtori që tregon sjellje të pahijshme me nxënësen: Jam i fortë edhe në parti

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 14

Turisti zemërgjerë nga Italia dhe patatinat falas

Aksidentet “pushtojnë” oborrin e familjes në Klos, banori: Një ditë do ndodhë tragjedi

Lidhja jashtëmartesore që përfundoi në makth /32-vjeçarja rrëfen shantazhin me video intime

Sherr në terminalin e Peshkopisë, shoferi: Mos më vidh pasagjerët! Shko ha bukë te pjesa jote

Artisti dhe Frika

Si u kthye në urrejtje dashuria mes ish-bashkëshortëve dhe ‘lufta’ për 200 mijë euro!

14-vjeçare me dr*gë dhepro*titucion, rrjeti i errët i minoreneve të zhdukura

Zhytja e pallateve te Alabarit/ IKMT pranon anomalitë në “Durrës Marina”: Janë zhytur 28 cm

"Ederlezi", festa e veçantë e komunitetit rom.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 13

Do t’i fus duart edhe nëse bërtet, motra e 13 vjeçares rrëfen tmerrin e mesazheve që mësuesi ia çon

“Inspektori gjobëvënës” i bashkisë terrorizon qytetarët

Pagat e mohura të druvarëve në Navaricë! Miliona lekë për të marrë dhe kërcënime

Rruga Thumanë–Kashar/ 1 miliard euro dhe “5 lekëshi” që po merret nga xhepat e qytetarëve

Me viza turistike ose kontrata futbolli drejt Europës/ Kush fshihet pas skemës së trafikimit?

Nënat denoncojnë ikjet nga shtëpia dhe jetën e dyshimtë të adoleshentëve

Për mediat dhe fëmijët

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 12

Muzikanti i rruges “vjedh” koleget. Banka e fundit

Dajak për 50 metra rrugë në Dibër, kushërinjtë në ’luftë’ për pronën.

Fisnik Syla, “BAMIRËS” apo shantazhues

A janë "idiotë "shqiptarët e Maqedonisë së Veriut? Çfarë do të thoshte Arbën Xhaferraj?

Presidenti i FSHP reagon për deklaratat e Erkand Qerimaj: Lajthita atëherë, tani kam reflektuar

Nga jetimorja te humbja e kujdestarisë. Rrëfen nëna që kërkon bashkimin me vajzën pas 13 vitesh

Tigrat e Vlorës: energjia që prodhohet 6 herë më shtrenjtë se sa shitet.

Skandali i zhytjes së pallateve në Durrës Marina / Ndërhyn IKMT.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 11

Dhjetëra punonjës fasonerie pa marrë pagat: Blerimi mori lekët dhe u zhduk! Pronari premton zgjidhje

Hapet filial i bankës turke në “zemër” të Bllokut, reklamat vendosen pa leje

Energji për brezin tim

Nga ‘Viola’ tek Dorina: Si përfundoi në borxh një histori dashurie në distancë

Firma “Trade Minerals Al” po shkatërron mjedisin dhe infrastrukturën e fshatit Gjegjan në Kukës

Nga shpërthimi i drejtorit te prapaskenat e ushqimit në institucionin privat në Elbasan