BOTA

Zgjedhjet presidenciale në Iran mes kandidatit të linjës së ashpër dhe një kandidati të moderuar

E.D Përditësimi i fundit 5 Korrik 2024, 21:21

Zgjedhjet presidenciale në Iran mes kandidatit të linjës së

IRAN- Iranianët votuan të premten në raundin e dytë të zgjedhjeve presidenciale ku kandidon një politikan i vijës së ashpër, ish-negociator në bisedimet bërthamore, si dhe një ligjvënësi reformator. Dy kandidatët u përpoqën ta bindin publikun skeptik që të merrte pjesë në votime, pas disa vitesh vështirësish ekonomike dhe protestave masive që përfshinë Republikën Islamike.

Gara mes përfaqësuesit të linjës së ashpër Saeed Jalili dhe kirurgut dhe deputetit me përvojë Masoud Pezeshkian, u zhvillua pas një raundi të parë votimi me pjesëmarrjen më të ulët historikisht në zgjedhjet iraniane, duke e lënë në pikëpyetje edhe pjesëmarrjen për raundin e dytë.

Ndërkaq tensione më të mëdha kanë përfshirë Lindjen e Mesme për shkak të luftës Izrael-Hamas në Rripin e Gazës. Në prill, Irani bëri sulmin e parë të drejtpërdrejtë ndaj Izraelit, ndërsa grupet paraushtarake në rajon që i furnizon me armë Teherani, si Hezbollahu në Liban dhe rebelët huthi në Jemen, janë përfshirë në luftime dhe kanë përshkallëzuar sulmet e tyre.

Irani vazhdon gjithashtu të pasurojë uranium në nivelin që mund të përdoret për qëllime ushtarake dhe ka krijuar rezerva të mjaftueshme për të prodhuar disa armë bërthamore, nëse do të vendosë ta bëjë këtë. Megjithëse udhëheqësi suprem Ayatollah Ali Khamenei vazhdon të jetë vendimmarrësi përfundimtar për çështje shtetërore, kandidati që do të fitojë zgjedhjet presidenciale mund të ndikojë në orientimin e politikës së jashtme drejt një përballjeje me Perëndimin, apo drejt bashkëpunimit.

Masat e mëdha të sigurisë ishin të dukshme të premten në rrugët e Teheranit, ndërsa grupe jo të mëdha njerëzish ishin të mbledhur pranë qendrave të votimit. Televizioni shtetëror transmetoi pamje me radhë modeste në qendrat e votimit në mbarë vendin.

Kandidatët Jalili dhe Pezeshkian votuan në jug të Teheranit, ku ka shumë lagje të varfëra, në përpjekje për të nxitur pjesëmarrjen në votime. Megjithëse zoti Pezeshkian u rendit i pari gjatë raundit të parë në 28 qershor, zoti Jalili ka bërë përpjekje për të fituar votat e atyre që mbështetën ish-kryetarin e parlamentit Mohammad Bagher Qalibaf, një përfaqësues i linjës së ashpër që u rendit i treti dhe deklaroi më pas mbështetjen për zotin Jalili.

Mbi 61 milionë iranianë të moshës mbi 18 vjeç kanë të drejtën e votës. Rreth 18 milionë prej tyre janë të grupmoshës 18-30 vjeç. Votimet shpeshherë zgjaten deri në mesnatë për të nxitur pjesëmarrjen.

Zgjedhjet e së premtes janë balotazhi i dytë në Iran që nga viti 1979. Balotazhi i parë ndodhi në vitin 2005, kur fitoi përfaqësuesi i linjës së ashpër Mahmoud Ahmadinejad. Gjatë drejtimit të tij, Iranit iu vendosën sanksione ndërkombëtare për shkak të përparimit me programin bërthamor dhe ndodhën protestat e Lëvizjes së Blertë në vitin 2009, të cilat u shtypën me dhunë.

Mbështetësit e zotit Pezeshkian kanë paralajmëruar se zoti Jalili do të sillte një stil “taleban” qeverisjeje në Teheran, ndërsa zoti Jalili e ka kritikuar se ka bërë fushatë duke ngjallur frikë në radhët e popullsisë.

Zgjedhjet bëhen pasi presidenti 63-vjeçar Ebrahim Raisi vdiq nga rrëzimi i helikopterit në 19 maj, kur u vra edhe ministri i jashtëm i vendit dhe zyrtarë të tjerë. Ai shihej si një dishepull i udhëheqësit suprem Khamenei dhe si një pasardhës i tij i mundshëm. Megjithatë, shumë njerëz e mbanin atë mend për përfshirjen në ekzekutimet në masë në Iran në vitin 1988, si dhe për rolin që luajti gjatë shtypjes së dhunshme të disidentëve pas vdekjes në vitin 2022 të Mahsa Aminit, ndërsa mbahej nga policia për shkak të mënyrës së mbajtjes së shamisë së kokës./VOA

Artikuj te sugjeruar

video

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 16

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 16

Gruaja me dy identitete që premton “shërim” me ujin e kufomave në Pejë

A ka Shqipëria një Nicola Gratteri?

Katër nëna në kërkim të fëmijeve/ Bisedat që zbuluan rrjetin e errët

Flamur Gjuzi, i dënuar për"shpërdorim detyre" sot drejtor i Policisë Bashkiake, sërish shkel ligjin?

Pallatet u zhytën“Durrës Marina" dhe Autoriteti Portual bëjnë veprimin e papritur përballë skandalit

Ekskluzive/ Nicola Gratteri çmonton skemën e pastrimit të parave të ndërtimit në Tiranë

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 15

Enkel Demi duke luftuar paragjykimet për shqiptarët. (kamera e fshehtë)

Milva Ekonomi i firmosi miliona euro Vilma Nushit, kjo e fundit i investoi te kulla e Ervin Matës

Ajo çfarë mund të na mësojë Kosova.

Laboratorë “copy-paste”/ I njëjti mjek firmos analiza në disa pika, skema që ngre pikëpyetje

Rrjeti i ‘errët’ i vajzave të zhdukura! Bisedat tronditëse si funksiononte grupi.

Bleu 300 m2 tokë në vitin 2004, kthehet nga emigrimi dhe gjen aty vilë 3-katëshe.

“Na detyruan nga Dubai”/ Konstruktori i Durrës Marina zbulon pse u zhytën pallatet

Drejtori që tregon sjellje të pahijshme me nxënësen: Jam i fortë edhe në parti

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 14

Turisti zemërgjerë nga Italia dhe patatinat falas

Aksidentet “pushtojnë” oborrin e familjes në Klos, banori: Një ditë do ndodhë tragjedi

Lidhja jashtëmartesore që përfundoi në makth /32-vjeçarja rrëfen shantazhin me video intime

Sherr në terminalin e Peshkopisë, shoferi: Mos më vidh pasagjerët! Shko ha bukë te pjesa jote

Artisti dhe Frika

Si u kthye në urrejtje dashuria mes ish-bashkëshortëve dhe ‘lufta’ për 200 mijë euro!

14-vjeçare me dr*gë dhepro*titucion, rrjeti i errët i minoreneve të zhdukura

Zhytja e pallateve te Alabarit/ IKMT pranon anomalitë në “Durrës Marina”: Janë zhytur 28 cm

"Ederlezi", festa e veçantë e komunitetit rom.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 13

Do t’i fus duart edhe nëse bërtet, motra e 13 vjeçares rrëfen tmerrin e mesazheve që mësuesi ia çon

“Inspektori gjobëvënës” i bashkisë terrorizon qytetarët

Pagat e mohura të druvarëve në Navaricë! Miliona lekë për të marrë dhe kërcënime

Rruga Thumanë–Kashar/ 1 miliard euro dhe “5 lekëshi” që po merret nga xhepat e qytetarëve

Me viza turistike ose kontrata futbolli drejt Europës/ Kush fshihet pas skemës së trafikimit?

Nënat denoncojnë ikjet nga shtëpia dhe jetën e dyshimtë të adoleshentëve

Për mediat dhe fëmijët

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 12

Muzikanti i rruges “vjedh” koleget. Banka e fundit

Dajak për 50 metra rrugë në Dibër, kushërinjtë në ’luftë’ për pronën.

Fisnik Syla, “BAMIRËS” apo shantazhues

A janë "idiotë "shqiptarët e Maqedonisë së Veriut? Çfarë do të thoshte Arbën Xhaferraj?

Presidenti i FSHP reagon për deklaratat e Erkand Qerimaj: Lajthita atëherë, tani kam reflektuar

Nga jetimorja te humbja e kujdestarisë. Rrëfen nëna që kërkon bashkimin me vajzën pas 13 vitesh

Tigrat e Vlorës: energjia që prodhohet 6 herë më shtrenjtë se sa shitet.

Skandali i zhytjes së pallateve në Durrës Marina / Ndërhyn IKMT.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 11

Dhjetëra punonjës fasonerie pa marrë pagat: Blerimi mori lekët dhe u zhduk! Pronari premton zgjidhje

Hapet filial i bankës turke në “zemër” të Bllokut, reklamat vendosen pa leje

Energji për brezin tim

Nga ‘Viola’ tek Dorina: Si përfundoi në borxh një histori dashurie në distancë

Firma “Trade Minerals Al” po shkatërron mjedisin dhe infrastrukturën e fshatit Gjegjan në Kukës

Nga shpërthimi i drejtorit te prapaskenat e ushqimit në institucionin privat në Elbasan