Banorët e Memaliajt kishin dalë në rrugë për të protestuar kundër Reformës Administrative-Territoriale, ndërsa kr...
LIFESTYLE
Pse zogjtë janë të fiksuar pas bishtave të cigareve?
PiranjatPërditësimi i fundit 30 Mars 2026, 11:51
Për shkak të neglizhencës njerëzore, zogjtë janë të detyruar të gjejnë një zgjidhje dhe duket se po ia dalin mbanë.
Njerëzit nuk janë veçanërisht të suksesshëm në largimin e mbeturinave që vetë krijojnë në mjedis , kështu që disa zogj përshtaten me këtë ndotje në mënyra shumë të pazakonta.
Zgjidhjet e tyre janë në të njëjtën kohë gjeniale, por edhe disi të trishtueshme dhe shqetësuese.
Për shembull, disa zogj përdorin bishtat e cigareve si material për të ndërtuar foletë e tyre. Siç raportohet nga New York Times , duke cituar një studim të botuar në revistën "Animal Behavior", zogjtë në të gjithë botën - nga Galapagosi deri në Zelandën e Re - përdorin bishtat e cigareve të hedhura për të ndërtuar "shtëpitë" e tyre. Ndonjëherë ata madje ngrenë fole direkt në tavëll të vërteta.Studiuesit në Poloni kanë zbuluar se dallëndyshet blu, zogj të përhapur në të gjithë Evropën, duket se fusin qëllimisht bishtat e cigareve në foletë e tyre. Pse? Sepse ato veprojnë si një lloj pesticidi "natyral" (domethënë, në fakt jonatyror) - nikotina dhe metalet e rënda nga cigaret ndihmojnë në largimin e parazitëve.
A zhvillojnë zogjtë varësi ndaj cigareve?
Për ta testuar këtë teori në kushte laboratorike dhe për të kontrolluar se sa efektive janë cigaret në largimin e insekteve, shkencëtarët kryen eksperimente të kontrolluara. Në disa fole ata vendosën tapa, ndërsa në të tjerat jo.
Rezultatet nuk ishin dramatike, por delikate, por domethënëse: foletë me cigare kishin pak më pak parazitë, si pleshtat dhe mizat, krahasuar me ato pa nikotinë.
Zogjtë nga foletë me tufa, sipas analizave të gjakut, ishin dukshëm më të shëndetshëm se ata nga foletë "e pastra". Kjo tregon se parazitët luajnë një rol të madh në zhvillimin e hershëm të zogjve.
Disa kërkime kanë treguar gjithashtu se zogjtë mund të "reagojnë" ndaj një rritjeje të parazitëve - duke shtuar më shumë tapa në fole. Për shembull, zogjtë e vegjël dhe harabelat në Mexico City kanë një mënyrë të veçantë për të përdorur bishtat e cigareve: i shkulin ato dhe i shpërndajnë fibrat rreth folesë për të mbrojtur më mirë hapësirën.
Megjithatë, kjo praktikë ka edhe një pengesë serioze: zogjtë që ekspozohen drejtpërdrejt ndaj nikotinës tregojnë shenja të dëmtimit gjenetik. Pasojat afatgjata të kësaj nuk dihen ende plotësisht, por sigurisht që është diçka që shkencëtarët do të vazhdojnë ta monitorojnë në të ardhmen.
