AKTUALITET

Newsweek: Resorti luksoz i mbështetur nga Jared Kushner vë në rrezik përpjekjen e Shqipërisë për në BE

Piranjat Përditësimi i fundit 24 Qershor 2026, 17:22
Newsweek: Resorti luksoz i mbështetur nga Jared Kushner vë në

TIRANË- Për më shumë se dy dekada, Shqipëria ka bërë një punë jo shumë të mirë në përpjekjen e saj për tu anëtarësuar në Bashkimin Evropian. Shqipëria ka reformuar gjykatat e saj, ka kaluar në proces verifikimi gjyqtarët dhe ka hapur kapitujt e negociatave me Brukselin.

Jared Kushner shkoi për të notuar.

Gjatë një udhëtimi me jaht pranë brigjeve të Adriatikut në Shqipëri, Ivanka Trump përshkroi se si ajo dhe bashkëshorti i saj Kushner u njohën me lagunën Vjosa-Nartë dhe ishullin e paprekur të Sazanit dhe më pas filluan të imagjinonin një vendpushim luksoz atje.

Ajo që pasoi nuk ishte thjesht një vendpushim. Kushtet ligjore dhe politike të nevojshme për ta ndërtuar atë u vendosën shpejt. Vetë vendi ishte ndër pjesët më të mbrojtura të bregdetit në Mesdhe. Laguna Vjosë-Nartë, shtëpia e flamingove dhe më shumë se 200 llojeve të zogjve shtegtarë, është një zonë e mbrojtur.

Revolucioni i Flamingove

Sipas ligjit të vitit 2017 për Zonat e Mbrojtura, ndërtimet turistike në shkallë të gjerë në të dyja zonat u ndaluan në mënyrë efektive. Kjo ndryshoi në shkurt të vitit 2024, kur shumica parlamentare e kryeministrit Edi Rama miratoi një amendament që lejonte resortet me pesë yje brenda zonave të mbrojtura. Më vonë po atë vit, Atlantic Incubation Partners, një kompani e lidhur me Affinity Partners të Kushner, iu dha statusi i "investitorit strategjik" për një resort prej 1.4 miliardë dollarësh në atë tokë.

Sekuenca e ngjarjeve ka tërhequr vëmendjen e kundërshtarëve të projektit. Në fillim të qershorit, banorët demonstruan në Vlorë, qytetin më të afërt me lagunën, nën pankarta që shkruanin "Larg duart nga laguna" dhe "Shqipëria nuk është në shitje". Më vonë protestat u bënë të njohura si "Revolucioni i Flamingove". Protestat që atëherë janë përhapur në kryeqytet, Tiranë dhe më gjerë, me marshime solidariteti të mbajtura ndërkombëtarisht.

Blerjana Bino, drejtoreshë ekzekutive e Qendrës për Shkencë, Inovacion dhe Zhvillim në Tiranë, argumentoi se lëvizja ka evoluar përtej një mosmarrëveshjeje për një zonë të mbrojtur. Ajo tha se protesta që filloi si një fushatë për të mbrojtur lagunën Vjosë-Nartë, është shndërruar në një protestë më të gjerë mbi qeverisjen, transparencën dhe llogaridhënien publike në Shqipëri.

“Është një nga mobilizimet më të mëdha të nxitura nga qytetarët që Shqipëria ka parë në vite, dhe rëndësia e tij qëndron pikërisht në faktin se nuk është organizuar përmes strukturave partiake”, tha ajo për Newsweek.

Ambiciet e Shqipërisë për në BE tani përballen me presion në dy fronte. Deri në fund të vitit 2025, zyrtarët besonin se Shqipëria mund të anëtarësohej në BE deri në vitin 2030. Por pajtueshmëria mjedisore dhe sundimi i ligjit janë kushte thelbësore të anëtarësimit dhe projekti i mbështetur nga Kushner ka ngritur pyetje në lidhje me të dyja.

Ligjvënësit evropianë e bënë të qartë qëndrimin e tyre. Në një rezolutë të miratuar më 17 qershor, Parlamenti Evropian i bëri thirrje Tiranës të shfuqizojë ndryshimet e vitit 2024 në Ligjin e saj për Zonat e Mbrojtura, të vendosë një moratorium të menjëhershëm për ndërtimet brenda zonave të mbrojtura dhe të sigurojë përputhshmëri të plotë me standardet e BE-së për mbrojtjen e natyrës.

Firma e Kapitalit Privat të Kushnerit

Kushner nuk po e vë bast pasurinë e tij në një vendpushim në Ballkan. Firma e tij e kapitalit privat, Affinity Partners, menaxhon afërsisht 6.16 miliardë dollarë, duke përfshirë rreth 2 miliardë dollarë nga Fondi i Investimeve Publike të Arabisë Saudite, mjeti sovran i pasurisë i kontrolluar nga Princi i Kurorës Mohammed bin Salman. Kapital shtesë ka ardhur nga investitorë në Katar dhe Emiratet e Bashkuara Arabe.

Edhe pse e mblodhi këtë kapital, Kushner u rikthye në një rol diplomatik nën Presidentin Donald Trump si i dërguar i paqes, duke i dhënë atij një rol të spikatur në politikën amerikane në Iran, Ukrainë dhe Gaza. Në mars të vitit 2026, senatori Ron Wyden i Oregonit dhe përfaqësuesi Robert Garcia i Kalifornisë, të dy demokratë, hapën një hetim nëse aktiviteti diplomatik i Kushnerit është mbajtur i ndarë nga mbledhja e tij private e fondeve.

Muajin pasardhës, përfaqësuesi demokrat i Merilendit, Jamie Raskin, e zgjeroi atë shqyrtim, duke e formuluar më drejtpërdrejt: “Nuk mund të jesh njëkohësisht diplomat dhe shahu financiar i monarkisë saudite.”

Hetimet e kongresit ende nuk kanë dhënë përfundime zyrtare. Por ato kanë përcaktuar pyetjen thelbësore që tani e ndjek marrëveshjen me Shqipërinë: ku qëndron kufiri midis autoritetit publik dhe ndikimit privat - dhe a është zbatuar ai në mënyrë kuptimplote?

Në Shqipëri, prokurorët e kanë vënë re këtë. SPAK ka hapur një hetim se si parcelat kryesore përreth lagunës ndryshuan dhe si u strukturuan ndryshimet ligjore të vitit 2024. Ndër çështjet që po shqyrtohen janë vlerësimet e diskutueshme të tokës dhe roli i ndërmjetësve në ndërtimin e parcelave përpara zhvillimit. Autoritetet kanë ngrirë tashmë llogaritë e lidhura me një kompani të përfshirë në blerjet e tokës pranë vendit.

Çështja për hetuesit nuk është thjesht nëse ligjet janë ndryshuar, por si janë bërë këto ndryshime dhe kush ka përfituar prej tyre. Dr. Beatrice Mosello, një bashkëpunëtore e lartë kërkimore në Chatham House, një institut ndërkombëtar politikash me seli në Londër, i tha Newsweek se problemi strukturor i paraprin projektit Kushner.

Ligji i Shqipërisë për Investimet Strategjike i vitit 2015, tha ajo, “është hartuar për të tërhequr investime të huaja duke u dhënë projekteve të zgjedhura procedura të përshpejtuara administrative, por në praktikë ai gjithashtu mund të rrezikojë kufizimin e shqyrtimit dhe potencialisht anashkalimin e kërkesave kryesore të vlerësimit mjedisor të pritura sipas standardeve të BE-së”.

Kur negociatat të arrijnë te Kapitulli 27 rregullat mjedisore dhe klimatike të BE-së, ajo paralajmëroi se arkitektura ligjore ka të ngjarë të jetë nën presion të vazhdueshëm të BE-së.

Testi i BE-së

Në kohën kur Brukseli ndërhyri zyrtarisht, rreziku politik nuk ishte më abstrakt. Rezoluta e 17 qershorit nuk e përmendi fare Kushnerin ose familjen Trump, por objektivi i saj ishte i qartë. Ndërhyrja sinjalizoi se ajo që filloi si një mosmarrëveshje për zhvillimin lokal ishte përshkallëzuar në një rast prove për trajektoren e Shqipërisë drejt BE-së.

I përballur me presion në rritje, Rama është përpjekur ta riformulojë polemikën. Në X, ai i hodhi poshtë protestat, duke pretenduar se demonstratat nuk kishin tejkaluar kurrë 8,000 pjesëmarrës, madje as në kulmin e tyre dhe duke akuzuar median ndërkombëtare për fryrjen e historisë.

Ministria e Jashtme e Shqipërisë i tha Newsweek se asnjë projekt përfundimtar nuk ishte miratuar dhe asnjë projekt përfundimtar nuk ishte në ndërtim e sipër. Në një moment tjetër, Rama akuzoi Iranin se po zhvillonte një “luftë hibride” dezinformimi kundër resortit, pa ofruar prova.

Teherani e hodhi poshtë kategorikisht akuzën. Ministria e Jashtme e Iranit e hodhi poshtë pretendimin e Ramës si të pabazë, me një zëdhënës që u tall duke thënë se ndoshta do të thonë se flamingot ishin agjentë iranianë të sigurisë.

Përpjekja për ta paraqitur polemikën si një fushatë të huaj dezinformimi nuk bëri shumë për të zbutur opozitën në vend. Protestat kanë vazhduar dhe janë zgjeruar, duke sugjeruar se reagimi i ashpër nuk i ka rrënjët në ndërhyrjen e huaj, por në zemërimin e brendshëm për mënyrën se si u arrit marrëveshja. Përplasja e aksesit politik, kapitalit të huaj dhe tokës publike po shqyrtohet tani në të dyja anët e Atlantikut.

Në Uashington, ligjvënësit po hetojnë nëse aksesi politik dhe kapitali privat janë ndërthurur në mënyrë të papërshtatshme. Në Bruksel, zyrtarët po pyesin nëse reformat ligjore të Shqipërisë mund t'i rezistojnë presionit politik. Përgjigjet mund të përcaktojnë më shumë sesa fatin e një vendpushimi të vetëm. Ato shkojnë drejt një pyetjeje më të thjeshtë: Kush e mban rrezikun kur pushteti dhe fitimi bashkohen? Në këtë rast, pasojat do të ndihen së pari në Shqipëri.

Artikuj te sugjeruar

video

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 16

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 16

Gruaja me dy identitete që premton “shërim” me ujin e kufomave në Pejë

A ka Shqipëria një Nicola Gratteri?

Katër nëna në kërkim të fëmijeve/ Bisedat që zbuluan rrjetin e errët

Flamur Gjuzi, i dënuar për"shpërdorim detyre" sot drejtor i Policisë Bashkiake, sërish shkel ligjin?

Pallatet u zhytën“Durrës Marina" dhe Autoriteti Portual bëjnë veprimin e papritur përballë skandalit

Ekskluzive/ Nicola Gratteri çmonton skemën e pastrimit të parave të ndërtimit në Tiranë

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 15

Enkel Demi duke luftuar paragjykimet për shqiptarët. (kamera e fshehtë)

Milva Ekonomi i firmosi miliona euro Vilma Nushit, kjo e fundit i investoi te kulla e Ervin Matës

Ajo çfarë mund të na mësojë Kosova.

Laboratorë “copy-paste”/ I njëjti mjek firmos analiza në disa pika, skema që ngre pikëpyetje

Rrjeti i ‘errët’ i vajzave të zhdukura! Bisedat tronditëse si funksiononte grupi.

Bleu 300 m2 tokë në vitin 2004, kthehet nga emigrimi dhe gjen aty vilë 3-katëshe.

“Na detyruan nga Dubai”/ Konstruktori i Durrës Marina zbulon pse u zhytën pallatet

Drejtori që tregon sjellje të pahijshme me nxënësen: Jam i fortë edhe në parti

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 14

Turisti zemërgjerë nga Italia dhe patatinat falas

Aksidentet “pushtojnë” oborrin e familjes në Klos, banori: Një ditë do ndodhë tragjedi

Lidhja jashtëmartesore që përfundoi në makth /32-vjeçarja rrëfen shantazhin me video intime

Sherr në terminalin e Peshkopisë, shoferi: Mos më vidh pasagjerët! Shko ha bukë te pjesa jote

Artisti dhe Frika

Si u kthye në urrejtje dashuria mes ish-bashkëshortëve dhe ‘lufta’ për 200 mijë euro!

14-vjeçare me dr*gë dhepro*titucion, rrjeti i errët i minoreneve të zhdukura

Zhytja e pallateve te Alabarit/ IKMT pranon anomalitë në “Durrës Marina”: Janë zhytur 28 cm

"Ederlezi", festa e veçantë e komunitetit rom.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 13

Do t’i fus duart edhe nëse bërtet, motra e 13 vjeçares rrëfen tmerrin e mesazheve që mësuesi ia çon

“Inspektori gjobëvënës” i bashkisë terrorizon qytetarët

Pagat e mohura të druvarëve në Navaricë! Miliona lekë për të marrë dhe kërcënime

Rruga Thumanë–Kashar/ 1 miliard euro dhe “5 lekëshi” që po merret nga xhepat e qytetarëve

Me viza turistike ose kontrata futbolli drejt Europës/ Kush fshihet pas skemës së trafikimit?

Nënat denoncojnë ikjet nga shtëpia dhe jetën e dyshimtë të adoleshentëve

Për mediat dhe fëmijët

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 12

Muzikanti i rruges “vjedh” koleget. Banka e fundit

Dajak për 50 metra rrugë në Dibër, kushërinjtë në ’luftë’ për pronën.

Fisnik Syla, “BAMIRËS” apo shantazhues

A janë "idiotë "shqiptarët e Maqedonisë së Veriut? Çfarë do të thoshte Arbën Xhaferraj?

Presidenti i FSHP reagon për deklaratat e Erkand Qerimaj: Lajthita atëherë, tani kam reflektuar

Nga jetimorja te humbja e kujdestarisë. Rrëfen nëna që kërkon bashkimin me vajzën pas 13 vitesh

Tigrat e Vlorës: energjia që prodhohet 6 herë më shtrenjtë se sa shitet.

Skandali i zhytjes së pallateve në Durrës Marina / Ndërhyn IKMT.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 11

Dhjetëra punonjës fasonerie pa marrë pagat: Blerimi mori lekët dhe u zhduk! Pronari premton zgjidhje

Hapet filial i bankës turke në “zemër” të Bllokut, reklamat vendosen pa leje

Energji për brezin tim

Nga ‘Viola’ tek Dorina: Si përfundoi në borxh një histori dashurie në distancë

Firma “Trade Minerals Al” po shkatërron mjedisin dhe infrastrukturën e fshatit Gjegjan në Kukës

Nga shpërthimi i drejtorit te prapaskenat e ushqimit në institucionin privat në Elbasan