Kryeministri Edi Rama ka vijuar sulmet ndaj protestuesve që prej javësh janë mbledhur në Tiranë kundër qeverisë së tij...
BOTA
Pasuritë marramendëse të tokës së akullt/ Pse Groenlanda është kaq tërheqëse për Trumpin
PiranjatPërditësimi i fundit 5 Janar 2026, 23:13
Trump po ndez përsëri tensionet globale, duke përsëritur se ai gjithashtu "dëshiron" Groenlandën. Ky nuk është një objektiv i ri për SHBA-në, dhe presidenti po e riprezanton idenë në kulmin e krizës venezueliane, duke konfirmuar një strategji që ai e ka propozuar disa herë. Ajo daton që nga koha e Trumanit, kur pas Luftës së Dytë Botërore, ai ofroi ekuivalentin e 1.6 miliardë eurove të sotme për ta blerë atë. Por marrëveshja dështoi.
Një pikë e pararojë kundër Rusisë dhe Kinës
Është "absolutisht e nevojshme për sigurinë kombëtare të SHBA-së", shpjegoi manjati, i cili e sheh ishullin si një pikë të avangardës kundër Rusisë dhe Kinës, si ushtarakisht ashtu edhe ekonomikisht. Në veçanti, shkrirja progresive e akullnajave hap mundësi të mëdha për shfrytëzimin e rrugëve të Arktikut dhe depozitave të mëdha të metaleve të rralla, të paarritshme më parë për shkak të trashësisë së akullnajave.
Mbrojtja
Nga një perspektivë ushtarake, Groenlanda konsiderohet një urë strategjike midis Amerikës dhe Evropës: ajo tashmë strehon Bazën Hapësinore Pituffik, pika më veriore e rrjetit të mbikëqyrjes dhe paralajmërimit të hershëm të mbrojtjes nga raketat të Pentagonit. SHBA-të thuhet se po synojnë mundësinë e zgjerimit të pranisë së tyre dhe të jenë në gjendje të monitorojnë dhe të kapin lëvizjet e flotave ruse dhe kineze përmes hendekut Groenlandë-Islandë-Mbretëri e Bashkuar, i cili është gjithashtu strategjik për mbrojtjen e kabllove nënujore të Arktikut.
Tokat e rralla
Nëntoka e Groenlandës përmban disa nga depozitat më të mëdha në botë të elementëve të rrallë të tokës, të vlerësuara në mbi 36 milionë ton. Këto minerale janë thelbësore për mikroçipat, motorët elektrikë, bateritë dhe sistemet e përparuara të armëve. Ekzistojnë gjithashtu rezerva gazi, nafte, rubinësh dhe diamantesh.
Një potencial që Shërbimi Gjeologjik i SHBA-së, agjencia shtetërore amerikane që studion territorin, e vlerëson në 300-400 miliardë dollarë, deri më tani i paarritshëm për shkak të kushteve të akullit dhe kundërshtimit nga qeveria lokale. Kontrolli i ishullit do t'i lejonte Uashingtonit të mos varet më nga Pekini, duke siguruar vetëmjaftueshmëri teknologjike dhe ushtarake.
Rrugët Arktike
Shkrirja e akullnajave për shkak të ngrohjes globale, e vlerësuar në gati 300 miliardë ton akull në vit, ofron perspektivën e asaj që shumë e quajnë "Kanali i Ri i Suezit ", duke hapur kufij të paparë për tregtinë globale. Rrugët që kalojnë nëpër Polin e Veriut do të shkurtonin ndjeshëm kohën e lundrimit midis Evropës, Azisë dhe Amerikës së Veriut.
Kushdo që kontrollon Groenlandën, kontrollon këto autostrada detare të ardhshme, duke fituar një avantazh logjistik dhe ekonomik të paparë. Dhe ata pengojnë lëvizjet e Pekinit dhe Moskës, të cilat prej kohësh e kanë pasur në sy zonën dhe kanë nënshkruar një marrëveshje për të zhvilluar së bashku rrugët e Arktikut.
