Kryeministri Edi Rama ka vijuar sulmet ndaj protestuesve që prej javësh janë mbledhur në Tiranë kundër qeverisë së tij...
BOTA
Tëherani bën një hap pas, i thotë ‘po’ negociatave pa hequr bllokadën detare. Ja çfarë vendos në tryezë
PiranjatPërditësimi i fundit 1 Maj 2026, 23:04
Teherani i dorëzoi Uashingtonit të hënën propozimin e tij të rishikuar për t'i dhënë fund luftës, duke lënë hapësirë për kompromis në një përpjekje për të rinisur bisedimet dhe për t'i dhënë fund një ngërçi që ka rezultuar veçanërisht i kushtueshëm për ekonominë e tij. Megjithatë, të dy palët mbeten shumë larg njëri-tjetrit në çështje kyçe, të tilla si rihapja e plotë e Ngushticës së Hormuzit dhe programi bërthamor i Teheranit, sipas burimeve të njohura me negociatat dhe të cituara nga Wall Street Journal, duke sugjeruar se bisedimet ende po ecin në një “litar të tendosur”. Në të njëjtën kohë, mediat arabe raportuan se ndërmjetësit pakistanezë i kërkuan Donald Trump të mos nxitohej për të vendosur për një opsion të ri ushtarak, të paktën deri javën e ardhshme, pasi mund të hidheshin letra në tavolinë që do të çonin në një zgjidhje diplomatike.
"Ata duan të bëjnë një marrëveshje, por unë nuk jam i kënaqur", u tha presidenti amerikan gazetarëve të premten, duke komentuar propozimin e ri iranian. "Do të shohim se çfarë ndodh".
Propozimi i Teheranit bën një hap drejt SHBA-së, duke propozuar të diskutojë kushtet e saj për hapjen e Ngushticës së Hormuzit në të njëjtën kohë me garancitë e SHBA-së për t'i dhënë fund sulmeve dhe për të lehtësuar bllokadën e porteve iraniane, sipas të njëjtave burime.
Më parë, Irani i kishte kërkuar SHBA-së të hiqte bllokadën si kusht për fillimin e bisedimeve dhe të binte dakord për kushtet për t'i dhënë fund luftës para çdo diskutimi mbi menaxhimin e Ngushticës dhe programin e saj bërthamor.
Propozimi i ri përcakton gjithashtu se çështjet që lidhen me programin bërthamor të Iranit do të diskutohen në këmbim të heqjes së sanksioneve të SHBA-së. Sipas burimeve të WSJ, Teherani u ka thënë ndërmjetësve se është gati të ulet në tryezën e negociatave në Pakistan në fillim të javës së ardhshme, me kusht që Uashingtoni të jetë pozitiv për propozimin e ri.
"Mendoj se kjo i përshtatet stimujve të të gjithëve, pasi si Shtetet e Bashkuara ashtu edhe Irani mund të marrin një lehtësim të kufizuar ekonomik, ndërsa kalojnë në çështje më të vështira dhe që kërkojnë kohë", i tha gazetës Richard Nephew, një ish-negociator i lartë i SHBA-së me Iranin dhe tani bashkëpunëtor në Universitetin e Kolumbias. Media shtetërore iraniane konfirmoi se vendi kishte një propozim të ri ndërmjetësve dhe tha se është i gatshëm t'i rikthehet diplomacisë nëse Shtetet e Bashkuara e moderojnë retorikën e tyre.
Ministria e Jashtme iraniane nuk iu përgjigj menjëherë një kërkese për koment mbi detajet e propozimit dhe Shtëpia e Bardhë refuzoi të komentonte. "Ne nuk komentojmë diskutime private diplomatike. Presidenti Trump e ka bërë të qartë se Irani nuk mund të ketë kurrë një armë bërthamore dhe negociatat janë duke vazhduar për të siguruar sigurinë kombëtare afatshkurtër dhe afatgjatë të Shteteve të Bashkuara", tha zëdhënësja e Shtëpisë së Bardhë, Anna Kelly.
Lëvizja e fundit diplomatike vjen pas një bllokimi të zgjatur në të cilin Irani refuzoi të dërgonte një delegacion në një raund të dytë bisedimesh në Pakistan javën e kaluar, ndërsa të dy palët kanë përshkallëzuar një konflikt ekonomik në ujërat përreth Iranit. Teherani ka mbyllur në mënyrë efektive Ngushticën e Hormuzit për javë të tëra, duke kryer sulme ndaj anijeve cisternë dhe anijeve të tjera, duke prerë aksesin në një rrugë kritike përmes së cilës kalojnë rreth një e pesta e furnizimeve botërore me naftë.
Në përgjigje, Shtetet e Bashkuara kanë vendosur një bllokadë mbi portet dhe anijet iraniane, duke kërkuar të ndërpresin burimin kryesor të të ardhurave të Teheranit dhe ta detyrojnë atë të bëjë lëshime. Sipas zyrtarëve amerikanë, Trump u ka thënë ndihmësve të tij të përgatiten për një bllokadë të zgjatur ndaj Iranit . Presioni i ndërsjellë ka frenuar eksportet dhe importet e vendit, duke mbajtur çmimet e naftës së papërpunuar Brent mbi 100 dollarë për fuçi.
Teherani e ka bërë të qartë se nuk është i përgatitur të bëjë kompromise të mëdha në programin e tij bërthamor. Në një propozim të paraqitur fundjavën e kaluar, ai tha se do të diskutonte programin e tij bërthamor vetëm pasi të zgjidhen të gjitha çështjet e tjera që lidhen me Ngushticën dhe përfundimin e luftës. Shtetet e Bashkuara po kërkojnë që Irani të ndalojë pasurimin e karburantit bërthamor për deri në 20 vjet dhe të dorëzojë rezervat e tij të uraniumit të pasuruar shumë, një kërkesë që Teherani i ka rezistuar.
Pavarësisht bllokimit, të dy palët vazhdojnë të shkëmbejnë mesazhe përmes ndërmjetësve të ndryshëm, përfshirë Pakistanin , Katarin , Egjiptin dhe Turqinë. Asnjëra palë nuk ka përjashtuar bisedimet, megjithëse shpresat për një takim në Pakistan fundjavën e kaluar nuk u realizuan.
Ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araghchi, udhëtoi dy herë për në Islamabad, por Trump anuloi misionin e ndihmësve të tij të ngushtë pasi Teherani nuk konfirmoi se ishte gati të merrte pjesë.
Të premten, Zyra e Kontrollit të Aseteve të Huaja e Departamentit të Thesarit të SHBA-së i paralajmëroi pronarët e anijeve të mos i paguajnë tarifa Iranit për kalim të sigurt nëpër Ngushticë, qoftë drejtpërdrejt ose përmes shkëmbimeve informale ose donacioneve për organizatat iraniane, siç është Gjysmëhëna e Kuqe Iraniane. /PiranjatNews/
