Grupi politik Partia Demokratike Evropiane ka reaguar ndaj deklaratave të Edi Ramës në intervistën e tij për Financial Times, ku shau...
BOTA
"Fantazma"/ Si rrahjet e zemrës i shpëtuan jetën pilotit të zhdukur amerikan në shkretëtirat e Iranit
PiranjatPërditësimi i fundit 8 Prill 2026, 18:13
Gjetja e "një gjilpëre në kashtë" nuk do të jetë më e pamundur, e tëra çfarë duhet është një zemër që rreh. Ky është kufiri i ri ushtarak dhe teknologjik që CIA ka arritur në operacionin e shpëtimit të "Dude 44 Bravo", ushtarit që mbeti i fshehur për dy ditë në një çarje në Iran pasi avioni i tij F-15E u rrëzua jo shumë larg qytetit të Isfahanit. Emri "Ghost Murmur" përshkruan se çfarë është e aftë të bëjë kjo armë e re: të zbulojë rrahjet e zemrës së një personi, në një zonë që shtrihet mbi 40 kilometra katrorë, dhe të përcaktojë vendndodhjen e tyre me saktësi centimetri.
Çfarë është pajisja?
Sipas New York Post, duke cituar burime ushtarake, Ghost Murmur kombinon magnetometrinë kuantike me rreze të gjatë veprimi dhe inteligjencën artificiale. Falë të parës, ajo zbulon nënshkrimin elektromagnetik të një rrahjeje zemre njerëzore, e cila, kur përdoret me softuer IA, mund të izolohet nga zhurma e sfondit për të përcaktuar me saktësi vendndodhjen e një personi të kërkuar, siç është një pilot . "Është si të izolosh një zë në një stadium, përveçse stadiumi është 2,500 kilometra katrorë shkretëtirë", shpjegoi një burim për gazetën amerikane. "Në kushtet e duhura, nëse zemra juaj rreh, ne do t'ju gjejmë ."
Si funksionon
Teknologjia, e cila thuhet se është zhvilluar nga divizioni tepër sekret Skunk Works i kompanisë ushtarake amerikane Lockheed Martin, përdor një magnetometër kuantik me rreze të gjatë veprimi. Ky është një instrument i përparuar që mund të zbulojë sinjale aq të dobëta sa teknologjia aktuale nuk do të ishte në gjendje t'i regjistronte ato. Por si është e mundur kjo?
Ndryshe nga instrumentet më tradicionale si busullat, të cilat përdorin sensorë në gjendje të ngurtë, magnetometrat kuantikë mbështeten në vetitë e atomeve, siç janë rrotullimi dhe nivelet e energjisë së elektroneve, për të zbuluar variacionet magnetike. Pajisjet më të njohura në këtë fushë deri më sot janë të ashtuquajturat SQUID (Pajisja e Ndërhyrjes Kuantike Superpërçuese) dhe magnetometrat me pompë optike, të cilët përdorin avuj atomikë dhe dritë lazeri për të matur fushat magnetike që janë një e miliardta e fortë se ato të Tokës.
Magnetometrat dhe përdorimi i tyre në trupin e njeriut
Mbetet për t’u parë se si pajisje të tilla mund të përdoren te njerëzit. Trupat tanë janë sisteme elektrikisht aktive. Sa herë që zemra rreh, ajo gjeneron një rrymë elektrike që, sipas ligjeve të elektromagnetizmit, prodhon një fushë magnetike të vogël, ritmike dhe karakteristike, një "firmë" vërtet unike. Por, ndërsa sinjalet elektrike - ato që zbulohen nga një elektrokardiogramë - kërkojnë sensorë kontakti, sinjalet magnetike kalojnë nëpër indet njerëzore dhe përhapen në mjedisin përreth pa shtrembërim. Hipersensibiliteti i instrumentit gjithashtu i lejon atij të izolojë edhe sinjalin më të zbehtë dhe ta filtrojë atë nga "zhurma magnetike e ambientit" e shkaktuar nga linjat e energjisë, metalet dhe aktiviteti diellor. Kjo është arsyeja pse sensorët kuantikë mund të përdoren për të hartuar aktivitetin e trurit dhe zemrës në kohë reale, duke identifikuar me saktësi gjendjet neurologjike si epilepsia ose sëmundjet neurodegjenerative.
Përdorimi dhe shpëtimi ushtarak në Iran
Teknologjia e nivelit ushtarak deri më tani është testuar me sukses në dronë dhe helikopterë Black Hawk, por përfundimisht mund të montohet në avionët luftarakë amerikanë F-35. Piloti i shpëtuar në Iran ishte detyruar të kufizonte komunikimet dhe sinjalin e Combat Survivor Evasor Locator në minimum për të shmangur zbulimin e vendndodhjes së tij te Garda Revolucionare, si dhe te ushtarët e tjerë. “Ghost Murmur”, i emëruar sipas termit klinik "pëshpëritje" për rrahjet e zemrës, u përdor në veprim për herë të parë në këtë mision me rrezik të lartë. "Ishte një mjedis më i pastër nga sa mund të shpresonte kushdo", shpjegoi CIA. "Pothuajse asnjë nënshkrim njerëzor konkurrues, dhe natën, kontrasti termik midis një trupi të gjallë dhe dyshemesë së shkretëtirës u dha operatorëve një nivel dytësor konfirmimi”. /PiranjatNews/
