Por në 25 vitet që Vladimir Putin ka qenë në pushtet, të pasurit dhe të fuqishmit e Rusisë - të njohur si oligarkë - kanë humbur pothuajse të gjithë ndikimin e tyre politik. E gjithë kjo është një lajm i mirë për presidentin rus. Sanksionet perëndimore nuk kanë arritur t’i shndërrojnë super të pasurit në kundërshtarë të tij, dhe politikat e tij të shkopit dhe karrotës i kanë shndërruar ata në mbështetës të heshtur.
Ish-miliarderi bankar Oleg Tinkov e di saktësisht se si funksionojnë shkopinjtë. Një ditë pasi ai e kritikoi luftën si "të çmendur" në një postim në Instagram, drejtuesit e tij u kontaktuan nga Kremlini. Atyre iu tha se banka e tij Tinkoff, e dyta më e madhe në Rusi në atë kohë, do të shtetëzohej nëse nuk do të ndërpriteshin të gjitha lidhjet me themeluesin e saj.
"Nuk mund ta diskutoja çmimin," i tha Tinkov New York Times. "Ishte si një peng - merrje atë që të ofrohet. Nuk mund ta negocioja." Brenda një jave, një kompani e lidhur me Vladimir Potanin - aktualisht biznesmeni i pestë më i pasur i Rusisë, i cili furnizon nikel për motorët e avionëve luftarakë - njoftoi se po blinte bankën. Ajo u shit vetëm për 3% të vlerës së saj të vërtetë, thotë Tinkov. Në fund, Tinkov humbi pothuajse 9 miliardë dollarë (6.5 miliardë paund) nga pasuria që kishte dikur dhe u largua nga Rusia. Kjo është shumë larg nga mënyra se si ishin gjërat para se Putini të bëhej president.
Në vitet pas shpërbërjes së Bashkimit Sovjetik, disa rusë u pasuruan jashtëzakonisht shumë duke marrë në pronësi ndërmarrje masive që më parë ishin në pronësi të shtetit dhe duke shfrytëzuar mundësitë e kapitalizmit të sapolindur të vendit të tyre. Pasuria e tyre e sapo fituar u solli atyre ndikim dhe pushtet gjatë një periudhe trazirash politike dhe ata u bënë të njohur si oligarkë.
Oligarku më i fuqishëm i Rusisë, Boris Berezovski, pretendoi se kishte orkestruar ngjitjen e Putinit në presidencë në vitin 2000, dhe vite më vonë ai kërkoi falje për këtë veprim: "Nuk e pashë tiranin dhe uzurpatorin e ardhshëm lakmitar tek ai, njeriun që do të shkelte lirinë dhe do të ndalonte zhvillimin e Rusisë", shkroi ai në vitin 2012. Berezovski mund ta ketë ekzagjeruar rolin e tij, por oligarkët e Rusisë ishin sigurisht të aftë të ndikonin në nivelet më të larta të pushtetit.
Pak më shumë se një vit pas kërkimfaljes së tij, Berezovski u gjet i vdekur në rrethana misterioze në mërgim në Mbretërinë e Bashkuar. Në atë kohë, edhe oligarkia ruse ishte plotësisht e vdekur. Pra, kur Putini mblodhi më të pasurit e Rusisë në Kremlin disa orë pasi urdhëroi pushtimin në shkallë të plotë të Ukrainës më 24 shkurt 2022, ata nuk kishin çfarë të bënin për të kundërshtuar, edhe pse e dinin se fati i tyre do të pësonte një goditje të madhe.
«Shpresoj që në këto kushte të reja, do të punojmë së bashku po aq mirë dhe jo më pak në mënyrë efektive», u tha ai atyre.
Një gazetar i pranishëm në takim i përshkroi miliarderët e mbledhur si "të zbehtë dhe të privuar nga gjumi".
Periudha para pushtimit ishte shumë e keqe për miliarderët e Rusisë, dhe po kështu ishin edhe pasojat e saj të menjëhershme.
Sipas revistës Forbes, në vitin deri në prill 2022, numri i tyre ra nga 117 në 83 për shkak të luftës, sanksioneve dhe një ruble të dobësuar. Së bashku, ata humbën 263 miliardë dollarë - ose mesatarisht 27% të pasurisë së tyre secili. Por vitet që pasuan treguan se do të nxirreshin përfitime të mëdha nga të qenit pjesë e ekonomisë së luftës së Putinit.
Shpenzimet e majme për luftën nxitën rritje ekonomike prej më shumë se 4% në vit në Rusi në vitet 2023 dhe 2024. Kjo ishte mirë edhe për ata midis ultra të pasurve të Rusisë që nuk po fitonin miliarda direkt nga kontratat e mbrojtjes. Në vitin 2024, më shumë se gjysma e miliarderëve të Rusisë ose luajtën ndonjë rol në furnizimin e ushtrisë ose përfituan nga pushtimi, thotë Giacomo Tognini, nga ekipi i Pasurisë i Forbes.
"Kjo nuk përfshin as ata që nuk janë të përfshirë drejtpërdrejt, por që kanë nevojë për një lloj marrëdhënieje me Kremlinin. Dhe mendoj se është e drejtë të thuhet se kushdo që drejton një biznes në Rusi duhet të ketë një marrëdhënie me qeverinë", i tha ai BBC-së.
Këtë vit u shënua numri më i lartë ndonjëherë i miliarderëve në Rusi - 140 - në listën e Forbes. Pasuria e tyre kolektive (580 miliardë dollarë) ishte vetëm 3 miliardë dollarë më pak se niveli më i lartë i regjistruar në vitin para pushtimit.
Ndërsa i lejon besnikët të përfitojnë, Putini vazhdimisht i ka ndëshkuar ata që kanë refuzuar të zbatojnë vijën.
Rusët e kujtojnë shumë mirë se çfarë i ndodhi manjatit të naftës Mikhail Khodorkovsky. Dikur njeriu më i pasur i Rusisë, ai kaloi 10 vjet në burg pasi themeloi një organizatë pro-demokraci në vitin 2001.
Artikuj te sugjeruar
BOTA
28 Dhjetor07:17
Volodymyr Zelenskyy përgatitet për bisedime paqeje “shumë të rëndësishme” me Donald Trump në Florida
Volodymyr Zelenskyy po përgatitet për bisedime të rëndësishme me Donald Trump më vonë sot, për të provuar edhe nj&e...
BOTA
28 Dhjetor07:13
Kërcënimi rus, Polonia ndërton fortifikime me topa e mitralozë për të mbrojtur kufijtë
Polonia planifikon të investojë më shumë se dy miliardë euro në ndërtimin e fortifikimeve të përparuara kundër...
BOTA
27 Dhjetor22:33
Zelensky telefonatë me liderët evropianë dhe kreun e NATO-s para takimit me Trump! Ja mesazhi
Presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky, zhvilloi një videotelefonatë me krerët e shteteve dhe qeverive evropiane, një ditë para taki...
BOTA
27 Dhjetor21:58
Nesër takimi Trump-Zelensky, Putin i prerë: Nëse Ukraina nuk dëshiron të zgjidhë luftën, Rusia do të arrijë të gjitha qëllimet
Presidenti rus, Vladimir Putin, deklaroi të shtunën se Ukraina “nuk po nxitohet” për të arritur një zgjidhje paqësor...
BOTA
27 Dhjetor20:25
Pas javësh përleshjesh vdekjeprurëse, armëpushimi midis Tajlandës dhe Kamboxhias hyn në fuqi, çfarë do të ndodhë
Një armëpushim midis Tajlandës dhe Kamboxhias ka hyrë në fuqi të shtunën në mesditë sipas orës lokale, duke ...
BOTA
27 Dhjetor18:59
Autobusi bie në përrua në Turqi, 3 të vdekur dhe 10 të plagosur (VIDEO)
Një aksident i rëndë ka ndodhur pasditen e së shtunës në zonën e Esenyurtit, në Stamboll, ku një autobus ka dal&e...
BOTA
27 Dhjetor18:08
"Shkundet" Tajvani/ Tërmeti me magnitudë 6.6 të shkallës Rihter godet vendin (VIDEO)
Një tërmet me magnitudë 6.6 të shkallës Rihter goditi rreth 31 kilometra larg bregdetit të qytetit verilindor të Tajvanit, ...
BOTA
27 Dhjetor17:29
Zinxhir përplasjesh të 67 mjeteve me dëborën, dy viktima dhe dhjetëra të plagosur
Një aksident masiv që përfshinte 67 automjete në mot me dëborë vrau dy persona dhe plagosi 26 të tjerë në një...