Deputeti i Partisë Socialiste Klevis Jahaj është paraqitur ditën e sotme në ambientet e SPAK.
Jahaj është deputet i qarkut...
LIFESTYLE
Foshnjat Viking/ Pse gratë preferojnë donatorët e spermës nga Danimarka
PiranjatPërditësimi i fundit 14 Prill 2026, 17:14
Foshnje bjonde me faqe rozë dhe sy blu të ndritshëm. Ky imazh, deri vonë, dominonte reklamat, pothuajse si modeli "ideal" i bukurisë foshnjore. Shfaqja e vazhdueshme e këtyre tipareve kontribuoi në formimin e një mënyre specifike dhe, ndoshta, stereotipike të perceptimit të asaj që konsiderohet e bukur. Është interesante se ky imazh ndikoi edhe në shoqëritë ku këto tipare specifike nuk janë më të zakonshmet, siç janë vendet mesdhetare si Greqia.
A ishte ky një nga faktorët që i shtyu shumë gra të drejtoheshin te bankat e spermës në Danimarkë? Do të ishte thjeshtim i tepruar t'ua atribuojmë suksesin e qendrave të tilla vetëm atyre. Në realitet, gratë kanë arsye shumë më komplekse dhe thelbësore për të pasur një fëmijë. Për shumë, dhe veçanërisht për ato që zgjedhin të përjetojnë amësinë pa një partner në krah - ose për ato që përballen me probleme të fertilitetit - dhurimi i spermës është një zgjedhje e vetëdijshme dhe shpesh e nevojshme. Besueshmëria dhe një zgjidhje e sigurt mbeten faktorë vendimtarë për gratë që duan të bëhen nëna, dhe dhurimi i spermës nga bankat në Danimarkë duket të jetë një mundësi e mirë.
Dhurimi i spermës është një mjet kyç në riprodhimin e asistuar, duke mundësuar krijimin e një familjeje, me praktikën që ndiqet nga njerëz që kërkojnë shërbime të tilla jashtë vendit të tyre, qoftë për shkak të kufizimeve ligjore ose sepse kërkojnë material me cilësi më të lartë. Në këtë kontekst, Danimarka është shfaqur si një nga ofruesit më të rëndësishëm ndërkombëtarë të spermës. Ekziston një kërkesë e lartë për donatorë të gjatë, të shëndetshëm dhe shpesh biondë dhe me sy blu, të cilët mund të kontribuojnë në lindjen e të ashtuquajturve "foshnje Viking".
Bankat e spermës, të tilla si Cryos International dhe Banka Evropiane e Spermës, eksportojnë material gjenetik në më shumë se 70 vende, duke e bërë Danimarkën një qendër në rrjetin global të mjekësisë riprodhuese. Korniza ligjore që lejon si dhurimin anonim ashtu edhe zbulimin e identitetit të donatorit, protokollet e rrepta të kontrollit, transparenca e procesit dhe disponueshmëria e gjerë e donatorëve, e vendosin atë në krye të zgjedhjeve. Popullariteti i tyre mund t'i atribuohet edhe faktit se tani kanë degë në pjesë të tjera të Evropës, të tilla si Qipro, Mbretëria e Bashkuar, Gjermania dhe Holanda.
Foshnje me "Sir Jaime Lannister"
Mundësia për të aksesuar informacion të detajuar rreth karakteristikave të donatorëve është një avantazh i rëndësishëm. Kështu, me një shfletim të thjeshtë në faqen zyrtare të internetit të Cryos International, një grua mund të lexojë profile të detajuara të donatorëve, siç janë fenotipi, kombësia, gjatësia, pesha, ngjyra e syve dhe e flokëve, grupi i gjakut, nëse materiali i tij është ripërdorur, si dhe detaje rreth karakterit dhe interesave të tij. Nëse një grua dëshiron, ajo madje mund të marrë një foto të donatorit kur ai ishte fëmijë, një mostër shkrimi dhe një regjistrim të zërit të tij.
Për shembull, Matti është nga Danimarka, është 1.90 m i gjatë, ka sy blu-jeshilë, flokë kafe-bjondë, ka grupin e gjakut AB+, është shoqëror, atletik, i sigurt, ambicioz dhe i vendosur. Ai i pëlqen të udhëtojë, është i pavarur, ka një shtatzëni të mëparshme të regjistruar falë një donacioni dhe, sipas stafit që e vlerësoi, ai i ngjan aktorit simpatik danez Nikolaj Coster-Waldau i cili luajti rolin e Ser Jaime Lannister në serialin televiziv të famshëm Game of Thrones.
Kur të tjerët shkojnë në pub, danezët shkojnë në bankën e spermës
Ole Su, themeluesi i Cryos, në deklaratat e mëparshme për Times, ia kishte atribuar suksesin e Danimarkës në dhurimin e spermës kryesisht faktorëve socialë dhe kulturorë. Siç e tha ai në mënyrë karakteristike, vendi është një mjedis ideal për funksionimin e bankave të spermës, pasi "është një vend i vogël ku koncepti i fqinjit ende ka rëndësi". Përveç kësaj, ai theksoi se rreth 8% e danezëve janë dhurues gjaku, gjë që pasqyron një kulturë më të gjerë vullnetarizmi dhe dhurimi, si rezultat i së cilës shumë nga dhuruesit e gjakut janë gjithashtu dhurues sperme. Ai kishte theksuar se rezultatet pozitive të bankave shoqërohen me spermë me cilësi të lartë, pasi vetëm disa aplikantë pranohen. Su kishte thënë më pas se mjeku që merr historinë mjekësore të kandidatit në mënyrë informale ndjek një test tjetër, atë të "vajzës". Nëse mjeku që kryen intervistën nuk do ta përdorte spermën e kandidatit tek vajza e tij, atëherë aplikimi refuzohet.
Në fakt, shumica e bankave të spermës pranojnë vetëm një përqindje të vogël të kandidatëve. Në Cryos International, norma është 3.79%, me refuzime që lidhen me historinë mjekësore familjare, mospërmbushjen e kritereve të tilla si mosha ose stili i jetesës, si dhe problemet gjenetike ose cilësia e dobët e spermës. Siç raporton qendra, donatorët nuk paguhen, por kompensohen financiarisht "për kohën dhe përpjekjet e tyre", duke marrë rreth 67 euro për dhurim dhe me mundësinë e përsëritjes së procesit deri në tre herë në javë. Përveç kësaj, ofrohet një bonus prej 27 eurosh për donatorët e rregullt që ushtrohen rregullisht. Megjithatë, sipas themeluesit të kompanisë, atmosfera në bankën e tij është ajo që i bën për vete kandidatët. Në shumë raste, ata janë studentë, larg familjeve të tyre, dhe Cryos International është një vend jashtë universitetit ku ata mund të shoqërohen: "Në Britani shkon në një pub. Në Danimarkë, shkon në bankën e spermës."
Çështje etike
Danimarka ka një numër të madh donatorësh, shumë prej të cilëve, shpesh studentë, e shohin atë si një detyrë shoqërore të ngjashme me dhurimin e gjakut. Për më tepër, edukimi seksual fillon në shkollën fillore, ndërsa si të rritur dhe para se të shërbejnë në ushtri, danezët i nënshtrohen testeve, duke përfshirë një test sperme -jo të detyrueshëm-. Pavarësisht avantazheve, dhurimi i spermës ngre çështje të rëndësishme etike, siç është numri i fëmijëve që mund të rezultojnë nga një donator, veçanërisht në një kontekst ndërkombëtar ku kontrolli është më i vështirë. Ndërsa industria po lulëzon, kërkesa e lartë ka shkaktuar një pengesë, duke detyruar ndonjëherë të përdoren të njëjtët donatorë në mënyrë të përsëritur./piranjat news
