AKTUALITET

'4 Shkurti, konflikti i brendshëm shqiptar', Tare: Propaganda komuniste rrëzohet nga dokumentet arkivore

Piranjat Përditësimi i fundit 6 Shkurt 2026, 10:09

'4 Shkurti, konflikti i brendshëm shqiptar', Tare: Propaganda

Ngjarja e 4 shkurtit 1944, e njohur në kujtesën historike si një nga masakrat më të errëta në Tiranë, vazhdon të jetë objekt debatesh të forta. Megjithatë, një analizë e re e fakteve dhe dokumenteve historike, e mbështetur në dëshmi të protagonistëve, hedh dritë mbi një version të ndryshëm nga ai i propaganduar për dekada nga regjimi komunist.

Studiuesi Auron Tare, i ftuar ditën e sotme në 'Kafe Shqeto' tha se ngjarja e 4 shkurtit nuk ishte një operacion i forcave gjermane, siç është pretenduar historikisht.

Dokumentet e kohës, përfshirë ato gjermane të publikuara nga studiuesi Maringlen Kasmi, si dhe dëshmitë e protagonistëve të drejtpërdrejtë si Xhafer Deva dhe Kadri Cakrani, tregojnë se bëhej fjalë për një përplasje të armatosur mes dy grupimeve rivale shqiptare.

Ky këndvështrim e zhvendos përgjegjësinë nga forcat pushtuese gjermane, duke e paraqitur ngjarjen si një kapitull tragjik të konfliktit të brendshëm shqiptar, pa një përfshirje të drejtpërdrejtë të ushtrisë gjermane.

Një nga pikat më të diskutuara mbetet numri i viktimave. Shifra 84, sipas Tares, e cila është gdhendur në imagjinatën kolektive, duket se nuk gjen mbështetje në dokumentet arkivore.

Burimi i kësaj shifre është një artikull i botuar në gazetën "Bashkimi" në vitin 1946. Pavarësisht se ky numër u bë zyrtar dhe u përdor gjerësisht nga propaganda, deri më sot nuk ekziston një listë e plotë emërore që të vërtetojë 84 viktima.

Mospërputhja mes numrit të pretenduar dhe provave dokumentare e bën të vështirë konfirmimin e këtij versioni, duke e lënë atë në kufijtë e një miti politik.

Ky rishikim historik nxjerr në pah jo vetëm kompleksitetin e ngjarjeve të Luftës së Dytë Botërore në Shqipëri, por edhe mënyrën se si historia është përdorur për qëllime politike.

Deklarata e plotë:

“Ngjarje me këto përmasa, sigurisht janë të debatueshme. Jo vetëm tek ne, po dhe në vende të tjera.

Ka këndvështrime të ndryshme, por mendoj unë, tashmë distanca e mjaftueshme kohore, ëh, nga ngjarje të tilla, na lejon që t'i shikojmë ato me, me shumë ftohtësi dhe bazuar në dëshmi.

Dhe ngjarja e 4 shkurtit, në mendimin tim, është e mirë-dokumentuar, sepse ka dokumenta të kohës, pra të shtetit të asaj kohe, ka dhe dëshmi të dëshmitarëve dhe të protagonistëve, të cilët në një kohë mbas ngjarjes, kanë shkruar apo kanë dëshmuar, ëh, për këtë gjë. Dhe mendoj që është një nga ngjarjet që nuk kishte pse të kishte më debat, sepse është një ngjarje e cila ka ndodhur.

Por interesanet ka qenë fakti që mbas '45-ës, kjo ngjarje i është veshur gjithmonë gjermanëve, me bashkëpunimin e trupave, bashkëpunuese, pra kolaboracioniste.

Ndërkohë, sipas dokumentacionit të kohës, sipas dokumentave gjermane, të cilat i ka botuar edhe studiuesi Maringlen Kasmi, por dhe sipas dëshmive të protagonistëve, të cilët janë Kadri Cakrani, Xhafer Deva, apo njerëz përqark tyre, bëhet e qartë mjaft mirë që ky ka qenë një përplasje midis dy grupimeve, ëh, shqiptare, pa përfshirjen direkt të forcave gjermane në, në Tiranë.

Nga, nga dokumentat në arkiv del që nuk ka emra për 84 vetë, ka shumë më pak dhe gjithmonë ka qenë një debat mbi listen, ka pasur disa numra.

Ajo që ka ngelur te 84-a pra, është një artikull I botuar diku në '46-ën, në gazetën Bashkimi të kohës, e cila e sillte numrin 84 dhe ai numër mbeti.

Por ky numër nuk ka qenë i mbështetur, apo deri më sot nuk është i mbështetu me një listë emrash të të pushkatuarve, apo të humburve gjatë asaj nate. Dhe për këtë arsye është e vështirë që ende sot t'i mbetemi këtij numri, sepse nuk na përputhet me dokumentat e kohës”.

Artikuj te sugjeruar

video

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 16

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 16

Gruaja me dy identitete që premton “shërim” me ujin e kufomave në Pejë

A ka Shqipëria një Nicola Gratteri?

Katër nëna në kërkim të fëmijeve/ Bisedat që zbuluan rrjetin e errët

Flamur Gjuzi, i dënuar për"shpërdorim detyre" sot drejtor i Policisë Bashkiake, sërish shkel ligjin?

Pallatet u zhytën“Durrës Marina" dhe Autoriteti Portual bëjnë veprimin e papritur përballë skandalit

Ekskluzive/ Nicola Gratteri çmonton skemën e pastrimit të parave të ndërtimit në Tiranë

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 15

Enkel Demi duke luftuar paragjykimet për shqiptarët. (kamera e fshehtë)

Milva Ekonomi i firmosi miliona euro Vilma Nushit, kjo e fundit i investoi te kulla e Ervin Matës

Ajo çfarë mund të na mësojë Kosova.

Laboratorë “copy-paste”/ I njëjti mjek firmos analiza në disa pika, skema që ngre pikëpyetje

Rrjeti i ‘errët’ i vajzave të zhdukura! Bisedat tronditëse si funksiononte grupi.

Bleu 300 m2 tokë në vitin 2004, kthehet nga emigrimi dhe gjen aty vilë 3-katëshe.

“Na detyruan nga Dubai”/ Konstruktori i Durrës Marina zbulon pse u zhytën pallatet

Drejtori që tregon sjellje të pahijshme me nxënësen: Jam i fortë edhe në parti

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 14

Turisti zemërgjerë nga Italia dhe patatinat falas

Aksidentet “pushtojnë” oborrin e familjes në Klos, banori: Një ditë do ndodhë tragjedi

Lidhja jashtëmartesore që përfundoi në makth /32-vjeçarja rrëfen shantazhin me video intime

Sherr në terminalin e Peshkopisë, shoferi: Mos më vidh pasagjerët! Shko ha bukë te pjesa jote

Artisti dhe Frika

Si u kthye në urrejtje dashuria mes ish-bashkëshortëve dhe ‘lufta’ për 200 mijë euro!

14-vjeçare me dr*gë dhepro*titucion, rrjeti i errët i minoreneve të zhdukura

Zhytja e pallateve te Alabarit/ IKMT pranon anomalitë në “Durrës Marina”: Janë zhytur 28 cm

"Ederlezi", festa e veçantë e komunitetit rom.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 13

Do t’i fus duart edhe nëse bërtet, motra e 13 vjeçares rrëfen tmerrin e mesazheve që mësuesi ia çon

“Inspektori gjobëvënës” i bashkisë terrorizon qytetarët

Pagat e mohura të druvarëve në Navaricë! Miliona lekë për të marrë dhe kërcënime

Rruga Thumanë–Kashar/ 1 miliard euro dhe “5 lekëshi” që po merret nga xhepat e qytetarëve

Me viza turistike ose kontrata futbolli drejt Europës/ Kush fshihet pas skemës së trafikimit?

Nënat denoncojnë ikjet nga shtëpia dhe jetën e dyshimtë të adoleshentëve

Për mediat dhe fëmijët

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 12

Muzikanti i rruges “vjedh” koleget. Banka e fundit

Dajak për 50 metra rrugë në Dibër, kushërinjtë në ’luftë’ për pronën.

Fisnik Syla, “BAMIRËS” apo shantazhues

A janë "idiotë "shqiptarët e Maqedonisë së Veriut? Çfarë do të thoshte Arbën Xhaferraj?

Presidenti i FSHP reagon për deklaratat e Erkand Qerimaj: Lajthita atëherë, tani kam reflektuar

Nga jetimorja te humbja e kujdestarisë. Rrëfen nëna që kërkon bashkimin me vajzën pas 13 vitesh

Tigrat e Vlorës: energjia që prodhohet 6 herë më shtrenjtë se sa shitet.

Skandali i zhytjes së pallateve në Durrës Marina / Ndërhyn IKMT.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 11

Dhjetëra punonjës fasonerie pa marrë pagat: Blerimi mori lekët dhe u zhduk! Pronari premton zgjidhje

Hapet filial i bankës turke në “zemër” të Bllokut, reklamat vendosen pa leje

Energji për brezin tim

Nga ‘Viola’ tek Dorina: Si përfundoi në borxh një histori dashurie në distancë

Firma “Trade Minerals Al” po shkatërron mjedisin dhe infrastrukturën e fshatit Gjegjan në Kukës

Nga shpërthimi i drejtorit te prapaskenat e ushqimit në institucionin privat në Elbasan