Personi në foto, efektivi i ‘Shqiponjave’ Edison Adri, i cili mbeti i plagosur gjatë operacionit policor të zhvilluar në zon&e...
AKTUALITET
Ministri pranon masakrën mjedisore/ Nga statusi botëror, në turp kombëtar – Vjosa e UNESCO-s kthehet në kanal mbetjesh
PiranjatPërditësimi i fundit 8 Tetor 2025, 14:39
Një erë e fortë hedh copa plastike nga një vendgrumbullim i hapur mbeturinash në lumin e Vjosës në Shqipëri. Disa qindra metra më sipër, një tub i madh shkarkon ujërat e zeza, në ujin e lumit që rrjedh me shpejtësi. Diku tjetër, gërmuesit heqin zhavorr nga shtrati i lumit për të bërë beton, i cili ekspertët thonë se ndryshon rrjedhën e lumit dhe destabilizon brigjet e tij.
Muajin e kaluar, UNESCO e etiketoi luginën e Vjosës në Shqipëri si një nga 26 Rezervat e Biosferës të sapocaktuara, pjesë e një iniciative për të "mbrojtur disa nga ekosistemet më të pasura dhe më të brishta të planetit", tha ajo në një deklaratë.
Në shumë vende, lugina, e cila ndjek rrjedhën e lumit nga Greqia veriore deri në bregdetin Adriatik të Shqipërisë, duket se përmbush kriteret e një zone të pasur nga ana mjedisore. Është shtëpia e vidrave, shkabave egjiptiane në zhdukje dhe specieve të rralla bimore.
Lumi, një nga rrugët e fundit ujore të pandërprera në Evropë, gjarpëron përmes grykave të mbuluara me pemë dhe luginave të zbrazëta e të harlisura. Në vitin 2023, qeveria e shpalli atë park kombëtar.
Përcaktimi është një ndihmë për Shqipërinë, një vend ballkanik me 2.4 milionë banorë që ka parë turizmin në vijën bregdetare dhe malet e tij të rritet ndjeshëm vitet e fundit dhe po kërkon të bashkohet me Bashkimin Evropian deri në fund të dekadës.
Por poshtë peizazhit gjithëpërfshirës, ambientalistët janë të shqetësuar për të ardhmen.
"Dokumentet e njohjes ndërkombëtare si UNESCO nuk i zgjidhin problemet", tha Besjana Guri nga organizata joqeveritare mjedisore Lumi (Lumi) gjatë një prej vizitave të saj në luginë javën e kaluar.
UNESCO nuk iu përgjigj kërkesave të Reuters për koment. Në raportet e mëparshme, ajo tha se do të ndiqte kritere rigoroze përpara se t'i jepte Vjosës statusin e rezervës së biosferës.
Ministri i Mjedisit i Shqipërisë, Sofjan Jaupaj, i cili mban një kopje të kornizuar të përcaktimit të UNESCO-s në zyrën e tij, pranoi problemet gjatë një interviste me Reuters. Ai tha se ministria e tij planifikon të shpenzojë më shumë se 150 milionë euro për të trajtuar ujërat e zeza dhe për të mbyllur të gjitha problemet.
Për shumë njerëz, dëmi është bërë tashmë. Puset e naftës dhe gropat e bitumit janë të vendosura përgjatë lumit, duke rrezikuar më tej ndotjen, thonë ata.
Agron Zia, 55 vjeç, nxori dele dhe dhi për të kullotur në bregun e lumit javën e kaluar. Ai bëri shenjë drejt deponisë ku plastika ngrihet nga era dhe kapet nga degët e pemëve aty pranë.
"Kur isha i vogël, notonim këtu gjithë verën. Më dhemb kur fëmijët nuk mund të shkojnë për shkak të ujërave të zeza dhe mbeturinave", tha ai. Publkuar nga Reuters përshtati- Piranjat.al
