Një aksident rrugor është regjistruar paraditen e kësaj të enjte (4 qershor 2026) në Tiranë, pranë Fabrikës s&eum...
BOTA
Studimi: Gjumi i parregullt rrit rrezikun e goditjes në tru dhe sulmeve në zemër!
n.fPërditësimi i fundit 27 Nëntor 2024, 16:32
Foto ilustruese
ANGLI- Dështimi për të krijuar një agjendë dhe një orar të rregullt për të shkuar në shtrat dhe për t'u zgjuar po një orar rutinë rrit rrezikun e goditjes në tru, sulmit në zemër dhe dëmtim të zemrës me 26%. Studimet e mëparshme janë fokusuar në lidhjet midis kohëzgjatjes së gjumit dhe rezultateve shëndetësore, ku njerëzit këshillohen të mbyllin sytë nga shtatë deri në nëntë orë në natë.
Kjo këshillë qëndron ende. Por studiuesit po fokusohen gjithnjë e më shumë në modelet e gjumit, dhe në veçanti ndikimin e gjumit të parregullt – i përcaktuar si ndryshime në kohën kur një person shkon për të fjetur dhe zgjohet. Studimi i ri zbuloi se gjumi i parregullt çdo ditë ishte “i lidhur fort” me një rrezik më të lartë të problemeve kardiovaskulare. Edhe tetë orë gjumë ishte e pamjaftueshme për të kompensuar efektet e dëmshme të ndryshimit të vazhdueshëm të kohës së uljes në gjumë dhe zgjimit.
Hulumtimi, i botuar në Journal of Epidemiology and Community Health, përfshiu 72,269 njerëz të moshës 40 deri në 79 vjeç nga studimi i Biobank në Mbretërinë e Bashkuar. Autori kryesor, Jean-Philippe Chaput, i Universitetit të Otavës, tha se duhet të synojmë të zgjohemi dhe të flemë brenda 30 minutave të të njëjtën orë çdo natë dhe të zgjohemi çdo mëngjes në të njëjtin orar, duke përfshirë fundjavat.
“Askush nuk është i përsosur gjatë një viti të tërë dhe nëse nuk keni një model të rregullt të gjumit për një ose dy ditë në javë, nuk do t'ju vrasë. Por nëse në mënyrë të përsëritur keni gjumë të parregullt, pesë ose gjashtë ditë në javë, atëherë ai bëhet kronik dhe ky është një problem," tha ai.
Chaput tha se zgjimi në të njëjtën kohë çdo ditë ishte më i rëndësishëm sesa të shkoni në shtrat në të njëjtën kohë.
“Zgjimi në orare të ndryshme çdo mëngjes me të vërtetë ngatërron orën tuaj të brendshme dhe kjo mund të ketë pasoja negative shëndetësore,” tha ai.
“Nëse ju duhet të arrini gjumin që keni humbur gjatë javës në fundjavë, atëherë të shkoni në shtrat më herët është më mirë sesa të shtriheni – duhet të përpiqeni të zgjoheni në të njëjtën kohë, edhe të shtunave dhe të dielave.”
Në studim, pjesëmarrësit mbanin një gjurmues aktiviteti për shtatë ditë për të regjistruar gjumin e tyre, me ekspertët duke llogaritur më pas një indeks të rregullsisë së gjumit (SRI) për çdo person. Rezultati kapi ndryshueshmërinë e ditës në ditë në orarin e gjumit, orën e zgjimit, kohëzgjatjen e gjumit dhe zgjimet gjatë natës, me njerëzit që u jepet një rezultat që varion nga 0 (shumë i parregullt) deri në 100 (modeli krejtësisht i rregullt i gjumit-zgjimit).
Pjesëmarrësit u vendosën ose në një grup gjumi të parregullt, grupi mesatarisht i parregullt i gjumit, ose grupi i rregullt i gjumit. Njerëzit u ndoqën më pas për tetë vjet. Edhe pas marrjes në konsideratë të faktorëve që mund të ndikonin në rezultatet, ata që flinin parregullt kishin 26% më shumë gjasa të pësonin një goditje, dështim të zemrës ose sulm në zemër sesa ata me gjumë të rregullt, zbuloi studimi. Ata që flinin mesatarisht të parregullt kishin 8% më shumë gjasa ta bënin këtë.
Studiuesit zbuluan se rezultati i SRI ishte një masë e vazhdueshme, me rrezikun e njerëzve për atak në zemër dhe goditje në tru duke u rritur sa më të parregullta ishin modelet e tyre të gjumit. Sasia e rekomanduar e gjumit për moshat 18 deri në 64 vjeç është shtatë deri në nëntë orë në natë dhe shtatë deri në tetë orë për ata të moshës 65 vjeç e lart.
Studimi zbuloi se një përqindje më e madhe e atyre që flenë rregullisht (61%) përmbushin kuotën e rekomanduar të gjumit sesa ata që flenë parregullt (48%). Por kjo nuk bëri asnjë ndryshim në shëndetin e zemrës për ata që flinin parregullt, të cilët kishin të njëjtin rrezik më të lartë për goditje në tru dhe sulm në zemër edhe nëse flinin mjaftueshëm.
Në të kundërt, ata që flinin mesatarisht të parregullt panë që rreziqet e tyre të bien nëse bënin gjumë të mjaftueshëm. Ky ishte një studim vëzhgues, dhe si i tillë, nuk mund të përcaktonte shkakun dhe efektin, dhe studiuesit pranuan kufizime të ndryshme për gjetjet e tyre. Por ata arritën në përfundimin se gjetjet sugjerojnë se gjumi i parregullt ishte i lidhur fort me rrezikun e ngjarjeve të mëdha negative kardiovaskulare tek të rriturit, pavarësisht nëse kuotat e rekomanduara të gjumit ishin përmbushur apo jo.
